# entries

title: Từ cổng Huệ
created: 2024-02-12 22:43:19.000000
edited: 2024-03-07 23:31:43.780578
topic_id: tu_hoc
tag: CanBan
author: Triệt Như
status: publié
creator: phuoc
editor: phuoc
body:
  <h2 class="text-center">TỪ CỔNG TUỆ</h2>

  <p align="center">
  <img src="https://tanhkhong.org/images/file/4cZeaH2m2wgBAK0i/w600/tu-cong-tue2.jpg">
  </p>
  <br>

  Tuệ ở đây mình muốn nói tới Vipassanā, Tuệ Minh sát. Trong giới hạn bài này, mình bàn tới bài [Kinh Niệm Xứ](https://suttacentral.net/dn22/vi/minh_chau?lang=en&reference=none&highlight=false), trong kinh Nikāya.

  Mặc dù thông thường người ta vẫn nói “Quán Tứ niệm xứ”, trong bài kinh cũng nói “Quán thân” (Kāya-anupassanā) v.v…nhưng hiện nay các vị tôn đức xếp bài kinh Niệm xứ là Vipassanā, là thuộc Tuệ. Cho nên trong bài này, mình cũng tạm nói là Tuệ, tức là dùng tuệ thực hành, mà Anupassanā cũng dùng tuệ và cũng phát huy tuệ. Nhìn phóng khoáng, ta biết danh xưng hay sự xếp loại, có giá trị tương đối thôi.

  Bài kinh Niệm xứ được đức Phật trịnh trọng giới thiệu:

  “*Này các Tỷ-kheo, đây là con đường độc nhất đưa đến thanh tịnh cho chúng sanh, vượt khỏi sầu não, diệt trừ khổ ưu, thành tựu chánh trí, chứng ngộ Niết-bàn. Đó là Bốn Niệm xứ.*”

  Đến khi kết thúc bài kinh, đức Phật lặp lại một lần nữa: “*Đây là con đường độc nhất…*”v.v… Tại sao là con đường độc nhất? Vấn đề này, chúng ta tạm xếp lại, đến cuối bài, mình sẽ hiểu thôi.

  Mới đọc lời tựa đầu bài kinh, chúng ta đã thấy: Niệm Xứ là phương thức tu rốt ráo của bậc A la hán, tức là thành tựu chánh trí, chứng ngộ niết bàn. Nghệ thuật thu hút sự chú ý của người khác là ngay trong lời giới thiệu đã trình bày rõ những kết quả vượt trội của “niệm xứ”, là đưa hành giả đến kết quả cuối cùng.

  Bây giờ mình đi vào bài kinh. Cấu trúc toàn bài rõ ràng, thứ tự. Ngay trong mấy câu giới thiệu tổng quát đầu tiên, mình đã biết toàn bài kinh sẽ bàn tới 4 xứ, tức 4 lãnh vực lần lượt:

  - Thân
  - Thọ
  - Tâm
  - Pháp.

  Bốn lãnh vực này cũng được trình bày mạch lạc, từ cụ thể đơn giản lần tới trừu tượng khó thấy hơn. Thân là phần vật chất, cụ thể, dễ nhận biết qua giác quan và qua trí năng. Thọ xem như chuyển tiếp giữa thân và tâm, cũng còn dễ nhận ra tuy đã trừu tượng hơn một chút. Tâm thì hoàn toàn trừu tượng. Đến pháp hiện hữu trong tâm là khó thấy nhất.

  Mỗi lãnh vực lại phân tích ra những tiểu mục nữa.

  Thân có 14 tiểu mục:

  1. Thở
  2. Bốn oai nghi: đi, đứng, nằm, ngồi.
  3. Biết rõ việc mình đang làm.
  4. Tứ đại: đất, nước, gió, lửa
  5. Tất cả các bộ phận trong cơ thể.
  6. Chín tướng trạng thi thể tan rã ở nghĩa địa.

  Thọ có 6 tiểu mục:

  1.    Lạc thuộc vật chất
  2.    Lạc không thuộc vật chất
  3.    Khổ thuộc vật chất
  4.    Khổ không thuộc vật chất
  5.    Bất lạc bất khổ thuộc vật chất
  6.    Bất lạc bất khổ không thuộc vật chất

  Tâm có 8 tiểu mục:

  1.    Tâm có tham / không tham
  2.    Tâm có sân / không sân
  3.    Tâm có si / không si
  4.    Tâm thâu nhiếp / Tâm tán loạn
  5.    Tâm quảng đại / Tâm không quảng đại
  6.    Tâm hữu hạn / Tâm vô thượng
  7.    Tâm có định / Tâm không định
  8.    Tâm giải thoát / Tâm không giải thoát

  Pháp có 5 tiểu mục:

  1.    Năm triền cái
  2.    Năm thủ uẩn
  3.    Sáu nội ngoại xứ
  4.    Bảy Giác chi
  5.    Bốn Thánh đế

  Chúng ta chỉ lướt qua toàn bài kinh như thế để mình có một nhận định khái quát là bài kinh này phân tích chi ly nhiều tiểu mục. Tuy nhiên cách thực hành thì tương tự nhau.

  Bây giờ chúng ta thử khảo sát các bước thực hành. Phần này quan trọng hơn.

  **Bước thực hành 1**: 

  Đối với hầu hết các tiểu mục đều bắt đầu là “tuệ tri”, riêng tiểu mục Tứ Đế thì “tuệ tri như thực”, thiệt ra cả hai đều là chức năng của tánh biết, hiển lộ ra của phương thức Như Thực/ yathābhūta. Tuệ tri là chiếc chìa khóa kim cương, mở cánh cửa trí tuệ, để giải thoát. Ngay trong khi 6 căn tiếp xúc 6 trần cảnh bằng sự tuệ tri, chúng ta ngay lúc đó là giải thoát. Chúng ta có thể hiểu ý nghĩa của giải thoát là:

  - Giải thoát tâm: không còn bị lậu hoặc ràng buộc, hay tập khí, kiết sử, tùy miên chi phối.
  - Giải thoát tri kiến: cái thấy biết khách quan, có trực giác,
  - Giải thoát tuệ: kiến giải những nhận thức hoàn toàn mới lạ.

  “Tuệ tri”, hay trong kinh Nikāya lại còn dùng từ “niệm” và “chánh niệm”, cách thực hành cũng tương tự nhau. Đó là chức năng của chân tâm, cái biết tĩnh lặng, thuần tịnh, khách quan của mình.

  Trong bước thực hành thứ 1 là đã bắt đầu bằng việc sử dụng cái biết trong sạch, tĩnh lặng, khách quan của chân tâm rồi, nên bài kinh Niệm xứ này là dành cho những vị tỳ kheo đã tu tập một thời gian và đã có kinh nghiệm tuệ tri.

  Tuệ tri được dùng rộng rãi, nếu trong tâm không có ý nghĩ xấu ác, dù ta có suy nghĩ, có phân biệt thiện ác, có lý luận, có ghi nhớ…vẫn là đang tuệ tri, dù đối tượng là trong tâm hay cảnh bên ngoài.

  **Bước thực hành thứ 2:**

  *Như vậy, vị ấy sống quán thân trên nội thân hay sống quán thân trên ngoại thân; hay sống quán thân trên cả nội thân, ngoại thân; hay vị ấy sống quán tánh sanh khởi trên thân; hay sống quán tánh diệt tận trên thân; hay sống quán tánh sanh diệt trên thân. "Có thân đây", vị ấy an trú chánh niệm như vậy, với hy vọng hướng đến chánh trí, chánh niệm. Và vị ấy không nương tựa, không chấp trước vật gì trên đời. Này các Tỷ-kheo, như vậy là Tỷ-kheo sống quán thân trên thân.**

  Bước này mới thực sự là Quán, trong ý nghĩa của “như lý tư duy/ như lý tác ý” mà trong kinh Nikāya, đức Phật vẫn thường nhắc các vị tỳ kheo phải lắng nghe pháp rồi sau đó phải suy gẫm thêm để hiểu rõ và ghi nhớ.

  Đọc kỹ đoạn trên, mình biết đức Phật khai triển rộng hơn cái chủ đề ban đầu. Trong bước 1 chủ đề gom lại: thân của mình, thọ, tâm, pháp hiện diện trong tâm mình thôi. Nếu chỉ có thế, thì cái biết còn giới hạn, bỏ quên thế gian bên ngoài, như là chạy trốn cuộc đời, là chưa đầy đủ trí tuệ. Bước thứ 2 này trở ra đời sống thực tế, cái vũ trụ rộng lớn bên ngoài kia, cũng y hệt cái vũ trụ nhỏ trong thân tâm mình, đều cùng qui luật: hễ có sinh ra thì phải có diệt mất đi. Đó là tánh của vạn pháp, là vô thường, là trống không, là huyễn hóa. Tuy trong văn kinh Niệm Xứ không nói đến chữ “vô thường, trống không, hay huyễn hóa”, mà chỉ nói là “quán tánh sanh diệt” thôi, nhưng nội dung đâu có khác. Và kết quả tất nhiên là: “*vị ấy không nương tựa, không chấp trước vật gì trên đời*”.

  **Bước thực hành thứ 3**: 

  đây thiệt ra là kết quả thôi “*vị ấy an trú chánh niệm như vậy*”.

  Không nương tựa cái gì trên đời vì cái gì cũng thay đổi, cũng sanh diệt từng sát na thời gian. Biết rõ vậy rồi thì không lăng xăng tìm kiếm, không muốn nắm bắt cái gì của đời nữa, tâm dừng lại, thanh thản, nhận biết rõ thế gian như vậy, không diễn nói, không phán xét, không buồn vui vì thế gian nữa, tâm bất động trước gió đời, dù cho gió đời vẫn cứ thổi qua. Đây là tiến trình chứng ngộ niết bàn mà từ đầu đức Phật đã nêu ra.

  “*Này các Tỷ-kheo, đây là con đường độc nhất đưa đến thanh tịnh cho chúng sanh, vượt khỏi sầu não, diệt trừ khổ ưu, thành tựu chánh trí, chứng ngộ Niết-bàn. Đó là Bốn Niệm xứ.*”

  Mình dùng từ ngữ “tiến trình” là vì toàn bài kinh Niệm Xứ là một “tiến trình chứng ngộ niết bàn”. Nếu chỉ chú ý tới bước thứ 1 thôi, rồi cho là niết bàn, có thể quá vội.

  “Cái đang là” có lẽ còn tương đối, nếu nói “cái đang là” là thực tại, cũng có thể chấp nhận, tuy nhiên cái thực tại này tương đối, vì thực tại này có là do thông qua điều kiện, thí dụ phải có giác quan con người, phải có đối tượng, phải có ánh sáng v.v…chúng ta mới nhận ra “cái đang là”. Chúng ta cũng nói “cái đang là” là “cái bây giờ và ở đây”. Nếu vậy, cái đang là còn bị giới hạn trong không gian và thời gian.

  Vậy “cái đang là” là pháp hữu vi, nó hướng tới “chân như”, chân như mới là vô vi, chân như mới đồng với niết bàn.

  Bước thứ 1 chủ ý là gom cái tâm lăng xăng loạn động chạy ra bên ngoài. Bây giờ chỉ quan sát thân, thọ, tâm và pháp bên trong mình thôi. Tức là tạm mượn một đối tượng “của mình” để nắm cái tâm lại. Nắm lại bằng cái gì? Bằng cái biết trong sạch, tĩnh lặng, khách quan, kinh nói là “tuệ tri”.

  **Trong sạch**: xem như không có tham, sân, si, hay không có pháp ác (là Giới)

  **Tĩnh lặng**: không giao động lăng xăng (hay là Định trong cuộc đời)

  **Khách quan**: đối tượng thế nào, biết y thế đó (là Tuệ).

  Bước 1 xem như tạm lập ra một đối tượng cụ thể để nắm. Nhưng nếu ta nắm hoài thì hóa ra chấp pháp.

  Bước thứ 2 phải phá chấp đó. Phá bằng cách nào? Phải thấy tánh sanh diệt của đối tượng, tức là thấy bản thể của đối tượng: vô thường, trống rỗng, trống không, sanh diệt trong từng sát na.

  Kết quả mới là: chánh trí là trí của bậc A la hán, cũng là sanh diệt trí, hay diệt trí, và lậu tận trí. Là cảnh giới tâm vắng lặng, niết bàn.

  **Kết luận:**

  “*Đây là con đường độc nhất đưa đến thanh tịnh cho chúng sanh, vượt khỏi sầu não, diệt trừ khổ ưu, thành tựu chánh trí, chứng ngộ Niết-bàn*”.

  Kinh Niệm Xứ nói đây là con đường độc nhất, trong khi các vị Tổ Phát Triển lại nói có 84 ngàn pháp môn. Theo cái thấy thô sơ của mình, có vô số đề mục, hay đối tượng để chọn lựa, để thực hành, như trong bài Niệm Xứ có rất nhiều tiểu mục, và tiểu mục nào cũng đưa tới kết quả cuối cùng giống nhau. Nhưng con đường đi thì là 1, là tuệ tri, rồi quán tánh sanh diệt, và cuối cùng an trú chánh niệm như vậy. Con đường đi là bằng cái Biết trong sạch của chân tâm, phát huy tuệ trí rộng hơn, thâm sâu hơn, cuối cùng là tuệ như như bất động.

  Nói ngắn gọn lại,  
  “Niệm” : con đường độc nhất.  
  “Xứ” : có 84 ngàn pháp môn, hay 84 ngàn lãnh vực, hay 84 ngàn đối tượng.

  Tổ Đình ngày 3- 8- 2023.  
  **TN**

  NGUỒN : [Triệt Như - Tiếng Hát Giữa Trời - BÀI 39 TỪ CỔNG TUỆ, tanhkhong.org](https://tanhkhong.org/a3838/triet-nhu-tieng-hat-giua-troi-bai-39-tu-cong-tue)


title: Par la porte de la Sagesse
created: 2024-02-13 13:45:10.000000
edited: 2024-02-27 23:07:04.408445
topic_id: enseignement
tag: deBase
author: Triệt Như
status: publié
creator: phuoc
editor: phuoc
body:
  <h2 class="text-center">Par la porte de la Sagesse</h2>

  <p align="center">
  <img src="static/img/la_porte_sagesse.png" class="img-responsive">
  </p>
  <br>

  La Sagesse, ici je veux dire le Vipassanā, la Vue profonde. Dans les limites de cet article, je passerai en revue le [Satipaṭṭhāna sutta, Le récit de l’attention vigilante](http://www.buddha-vacana.org/fr/michel/mn010.html), extrait de la corbeille Nikāya.

  Bien que les gens disent toujours « Contemplation des Quatre Fondements de l’attention » et que, dans le sutra, il est aussi dit « Contempler le corps » (Kāya-anupassanā) etc. De nos jours les vénérables moines classent le sutra « Le récit de l’attention vigilante » dans le Vipassanā, c'est à dire appartenant à la Sagesse. Donc, dans cet article, je le définirai aussi temporairement comme la Sagesse, c'est-à-dire utiliser la sagesse pour pratiquer. Mais l'Anupassanā utilise et développe également la sagesse. Avec un esprit ouvert, nous savons que les noms ou les classifications n'ont qu'une valeur relative.

  Ainsi le Satipaṭṭhāna sutta a été solennellement introduit par le Bouddha :

  “*Ô moines, ceci est la voie directe pour la purification des êtres, pour surmonter la peine et les lamentations, pour faire disparaître la douleur et l'angoisse, pour atteindre la sagesse, et pour réaliser la Libération. Ce sont les quatre Fondements de l'attention.*”

  A la fin du sutra, le Bouddha répéta encore : « *Unique, moines, est la voie...* » etc. Pourquoi est-ce le seul chemin ? Laissons cette question de côté pour l'instant, nous la comprendrons à la fin de l'article.

  Après avoir lu la préface du sutra, nous avons compris que le Satipaṭṭhāna sutta est la méthode de pratique ultime pour un Arhat, c'est-à-dire l'atteinte de la sagesse transcendante et la réalisation du nirvana. L’art d’attirer l’attention des lecteurs est de présenter clairement en introduction les résultats extraordinaires des « Fondements de l’attention », qui est le fait d’amener le pratiquant au résultat final.

  Passons maintenant à l'analyse du sutra. La structure de l’ensemble du sutra est claire et ordonnée. Dès les premières phrases de l’introduction générale, nous savions que l’ensemble du sutra parlerait respectivement des 4 fondements, ou des 4 domaines :

  - le Corps
  - la Sensation
  - le Mental
  - les Phénomènes (dharma)

  Ces quatre domaines sont également présentés de manière cohérente, du plus simple et concret au plus abstrait et difficile à voir. Le Corps est une partie physique, concrète, facilement reconnaissable par les sens et par l'intellect. La Sensation est considérée comme une transition entre le corps et l’esprit et reste encore facilement reconnaissable, bien qu’un peu plus abstrait. Le Mental est complètement abstrait. Quant au dharma, aux objets mentaux, ce sont les plus difficiles à voir.

  Chaque domaine est divisé en sous-sections.

  Le **Corps** se contemple dans 14 sous-sections:

  1. contemplation de la respiration: l’air qui entre et qui sort du corps
  2. contemplation des quatre postures : en marche, debout, assise, allongée
  3. contemplation de tous nos actes et gestes de manière attentive
  4. contemplation des 4 éléments du corps: terre, eau, air, feu
  5. contemplation des 32 parties du corps
  6. contemplation des cadavres répugnants (se divise en 9 sous-sections)

  La **Sensation** se contemple dans 6 sous-sections:

  1. sensation agréable physique
  2. sensation agréable non physique
  3. sensation désagréable physique
  4. sensation désagréable non physique
  5. sensation non-agréable et non-désagréable physique
  6. sensation non-agréable et non-désagréable non physique

  Le **Mental** se contemple dans 8 sous-sections:

  1. Le Mental avec des désirs / sans désir
  2. Le Mental avec colère / sans colère
  3. Le Mental avec confusion / sans confusion
  4. Le Mental immobile / agité
  5. Le Mental généreux / non généreux
  6. Le Mental limité / illimité
  7. Le Mental stable / instable
  8. Le Mental délivré / non libéré

  Les **Phénomènes** se contemple dans 5 sous-sections:

  1. Les 5 entraves
  2. Les 5 agrégats
  3. Les 6 portes sensorielles
  4. Les 7 facteurs d’éveil
  5. Les 4 nobles vérités

  Nous venons de passer en revue l'ensemble du sutra afin d'avoir une vue générale sur ce sutra qui analyse les nombreuses sous-sections de façon très détaillées. Pourtant, leur pratique est similaire.

  Essayons maintenant d'examiner les étapes de la pratique. Cette partie est la plus importante.

  **Etape 1:** 

  La plupart des sous-sections commence par la « connaissance » mais dans la sous-section des Quatre Nobles Vérités, c'est « la connaissance telle quelle». En réalité, les deux sont des fonctions de la cognition et la manifestation de la méthode "TEL QUEL" (yathābhūta). La connaissance est la clé de diamant qui ouvre la porte de la sagesse menant à la libération. Dès que les 6 sens entrent en contact avec les 6 mondes par la sagesse, nous serons aussitôt libérés. Nous pouvons comprendre le sens de la libération comme suit :

  - Libération du mental : le mental n'est plus contrôlé par les souillures ou les attachements, les habitudes, les entraves ou la léthargie.
  - Libération des connaissances : les connaissances deviennent objectives, intuitives,
  - Libération de la Sagesse : la sagesse devient transcendante et se
  manifeste par la compréhension totale des perceptions nouvelles.

  Dans les sutras du Nikāya, le mot « Connaissance » est parfois remplacé par « conscience » ou « pleine conscience » car leur pratique est similaire. C’est la fonction de notre véritable Mental, de notre conscience calme, pure et objective.

  Dès la première étape de la pratique, nous commençons par utiliser la connaissance pure, tranquille et objective du véritable Mental. Par conséquent, le sutra des Fondements de l'Attention est plutôt destiné aux moines qui ont pratiqué pendant un certain temps et ont déjà expérimenté la pleine conscience.

  La pleine conscience est largement présente s'il n'y a pas de mauvaises pensées dans l'esprit. Même si nous pensons, nous distinguons entre le bien et le mal, nous raisonnons ou nous mémorisons..., la pleine conscience est toujours présente, que l'objet soit dans notre esprit ou non.


  **Etape 2:**

  *De la sorte il regarde intérieurement le corps dans le corps, ou extérieurement le corps dans le corps, ou les deux intérieurement et extérieurement le corps dans le corps. Ou bien il regarde le phénomène de l'apparition du corps, le phénomène de la disparition du corps, ou le phénomène de l'apparition et de la disparition du corps. Ou bien sa pleine conscience, du fait que 'Il y a un corps', est maintenue dans la mesure de la connaissance et de la mémoire. Et il ne s’appuie sur rien et n’est attaché à rien au monde. C'est ainsi qu'un bhikkhu regarde le corps dans le corps.*

  Cette étape est vraiment la contemplation, au sens de la « pensée raisonnable / attention raisonnable » (*Yoniso manasikàra*). Dans les sutras du Nikāya, le Bouddha rappelait souvent aux moines d'écouter le Dharma puis de méditer davantage pour comprendre clairement et se souvenir.

  En lisant attentivement le paragraphe ci-dessus, nous savons que le Bouddha veut élargir le sujet original. À l'étape 1, le but est de rassembler : notre corps, nos sentiments, notre esprit et notre dharma. Ceux-ci sont présents uniquement dans notre esprit. Si ce n'est que cela, alors notre connaissance est encore limitée car le monde extérieur est mis de côté. Cela revient à fuir la vie. Notre sagesse n'est pas encore complète. Dans cette deuxième étape, nous nous ouvrons à la vie réelle. Le vaste univers extérieur, tout comme le petit univers de notre corps et de notre esprit, sont identiques et suivent les mêmes règles : tout ce qui naît, disparaîtra. C'est la nature de tous les dharmas. C'est l'impermanence, la vacuité et l'illusion. Bien que le Satipatthana sutta ne mentionne pas les mots « impermanent, vide ou illusoire » mais seulement de « contemplation de la nature de la naissance et de la mort », le contenu n'est pas différent. Et le résultat est bien sûr : « *Il ne s’appuie sur rien et n’est attaché à rien au
  monde* ».

  **Etape 3**: 

  C'est en fait le résultat : « *il demeure ainsi en pleine conscience.* ».

  Ne nous appuyons sur rien dans ce monde car tout change, naît et meurt à chaque instant. Sachant cela, nous n'irons plus chercher à droite et à gauche. Nous ne désirerons plus rien saisir dans la vie. Notre mental se calmera, sera en paix, reconnaîtra clairement le monde tel qu'il est, ne murmurera pas, ne jugera pas, ne sera pas triste ou heureux devant les phénomènes du monde. De plus, le mental restera immobile face aux vents contraires de la vie, même si ceux-ci continueront à souffler. Ceci est le processus de réalisation du nirvana que le Bouddha a décrit dès le début.

  “*“Ô moines, ceci est la voie directe pour la purification des êtres, pour surmonter la peine et les lamentations, pour faire disparaître la douleur et l'angoisse, pour atteindre la sagesse, et pour réaliser la Libération. Ce sont les quatre Fondements de l'attention.*”

  J'utilise le mot « processus » parce que l'ensemble du Satipatthana sutta est un « processus de réalisation du nirvana ». Si vous ne prêtez attention qu’à l’étape 1 et pensez ensuite avoir atteint le nirvana, alors vous êtes peut-être trop pressé.

  Ainsi, "Ce qui est" est probablement encore relatif. Si nous disons que "ce qui est" est la réalité, ce n'est pas faux. Cependant cette réalité est relative, car elle existe à travers des conditions telles que, par exemple, les organes sensoriels humains, un objet, de la lumière, etc. Ces conditions sont nécessaires pour que nous puissions reconnaître « ce qui est ». Nous disons aussi que « ce qui est » est « ce qui est ici et maintenant ». S’il en est ainsi, « ce qui est » est encore limité dans l’espace et dans le temps.

  De ce fait, « ce qui est » est un dharma conditionné. Il pointe seulement vers l'Ainsité. Seule l'Ainsité est inconditionnée et comparable au nirvana.

  La première étape consiste à rassembler consciemment le mental agité et vagabond, en observant simplement le corps, les sensations, le mental et le dharma en nous, c'est-à-dire emprunter temporairement un objet « en nous » pour immobiliser le mental. L'immobiliser avec quoi ? Avec une conscience pure, calme et objective que les sutras appellent la « sagesse ».

  **Conscience pure** : peut être considérée comme n'ayant ni avidité, ni colère, ni ignorance, ni aucun mauvais dharma (c'est la Vertu)

  **Conscience calme** : il n’existe plus aucune agitation mentale (c'est le Samadhi dans la vie)

  **Conscience objective** : savoir appréhender l'objet tel qu'il est (c'est la Sagesse).

  L’étape 1 est considérée comme la mise en place temporaire d’un objet concret pour captiver l'esprit. Mais si nous continuons à maintenir cet état trop longtemps, nous créerons alors un attachement à l'objet.

  L’étape 2 consiste à briser cet attachement. Comment le briser ? Nous devons voir l'apparition et la disparition de l'objet, c'est-à-dire voir sa véritable nature : impermanent, vide, apparaissant et disparaissant à chaque instant.

  Le nouveau résultat est le suivant : la sagesse juste est la sagesse d'un Arhat, qui est aussi la sagesse de la naissance et de la destruction. Ou encore la sagesse de la cessation des impuretés. C'est le monde du silence, le nirvana.

  **Conclusion:**

  “*Ceci est la voie unique pour la purification des êtres, pour surmonter la peine et les lamentations, pour faire disparaître la douleur et l'angoisse, pour atteindre la sagesse, et pour réaliser la Libération.*”

  Le Satipaṭṭhāna sutta dit que c'est la voie unique, tandis que les Patriarches du Bouddhisme développé disent qu'il y a 84 000 méthodes. Selon mon
  point de vue rudimentaire, il y a d'innombrables sujets ou objets à choisir pour la pratique. Tout comme dans le Satipaṭṭhāna sutta, il y a de nombreuses sous-sections à exercer et chaque sous-section mène au même résultat final. Donc le chemin est 1 : d'abord la pleine conscience, puis la contemplation de la naissance et de la mort, et à la fin la conscience de l'Ainsi. Le chemin passe par la conscience pure de notre véritable Mental puis par une sagesse plus étendue, plus profonde, et finalement par la sagesse immuable de l'Ainsité.

  En résumé,  
  “Sati” : le chemin unique  
  “paṭṭhāna” : les 84 000 méthodes, ou les 84 000 domaines, ou les 84 000 objets de méditation.

  Monastère Sunyata, le 3- 8- 2023. 
   
  **TN**

  SOURCE : [Tiếng Hát Giữa Trời - BÀI 39 TỪ CỔNG TUỆ, tanhkhong.org](/blog/192/tu-cong-hue)

  Traduit par **Nhất Hòa**, relu par **Hồng Thuý**


title: Từ cổng Quán
created: 2024-02-02 17:17:34.000000
edited: 2024-03-09 16:26:38.168056
topic_id: tu_hoc
tag: CanBan
author: Triệt Như
status: publié
editor: phuoc
body:
  <h2 class="text-center">TỪ CỔNG QUÁN</h2>

  <p align="center">
  <img src="https://tanhkhong.org/images/file/omh_yqah2wgBAPpi/w600/tieng-hat-giua-troi-vn-38.jpg" class="img-responsive">
  </p>
  <br>

  Nói tới Quán, có vài loại Quán hơi khác nhau, trong bài này chỉ xin nói tới loại Anupassanā, nghĩa thông thường là nhìn ngắm hiện tượng thế gian liên tục để nhận ra bản thể hay đặc điểm của hiện tượng thế gian là: vô thường, khổ, vô ngã. Vậy mình cũng có thể hiểu Quán là quan sát hiện tượng thế gian bằng con mắt trí tuệ. Trong giới hạn một bài viết ngắn, mình thu hẹp lại, chỉ giới thiệu phương thức tu Quán trong bài [Tiểu kinh Đoạn Tận Ái](https://thuvienhoasen.org/a820/37-tieu-kinh-doan-tan-ai-culatanhasankhaya-sutta) mà thôi.

  *Một thời, Thế Tôn ở tại Savatthi (Xá-vệ), Đông Viên (Pubbarama), giảng đường Lộc Mẫu (Migaramatu).*

  *Rồi Thiên chủ Sakka đến tại chỗ Thế Tôn ở, sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn và đứng một bên. Thiên chủ Sakka đứng một bên, bạch Thế Tôn:*

  -- *Bạch Thế Tôn, nói một cách tóm tắt, đến mức độ nào, một Tỷ-kheo ái tận giải thoát, cứu cánh thành tựu, cứu cánh an ổn, khỏi các khổ ách, cứu cánh phạm hạnh, cứu cánh viên mãn, bậc tối thắng giữa chư Thiên và loài Người?*

  -- *Ở đây, này Thiên chủ, Tỷ-kheo được nghe như sau: "Thật không xứng đáng, nếu có thiên vị đối với tất cả pháp". Này Thiên chủ, nếu Tỷ-kheo được nghe như sau: "Thật không xứng đáng, nếu có thiên vị đối với tất cả pháp", vị ấy biết rõ tất cả pháp. Sau khi biết rõ tất cả pháp, vị ấy biết một cách rốt ráo tất cả pháp. Do biết một cách rốt ráo tất cả pháp, nếu có một cảm thọ nào, lạc thọ, khổ thọ hay bất khổ bất lạc thọ, vị ấy sống quán tánh vô thường, sống quán tánh ly tham, sống quán tánh đoạn diệt, sống quán tánh xả ly trong các cảm thọ ấy. Vị ấy nhờ sống quán tánh vô thường, sống quán tánh ly tham, sống quán tánh đoạn diệt, sống quán tánh xả ly trong các cảm thọ ấy, nên không chấp trước một vật gì ở đời; do không chấp trước nên không phiền não, do không phiền não, vị ấy chứng đạt Niết-bàn. Vị ấy tuệ tri: "Sanh đã tận, phạm hạnh đã thành, những việc cần làm đã làm, không còn trở lại đời này nữa". Này Thiên chủ, một cách tóm tắt, đến mức độ như vậy, một Tỷ-Kheo ái tận giải thoát, cứu cánh thành tựu, cứu cánh an ổn, khỏi các khổ ách, cứu cánh phạm hạnh, cứu cánh viên mãn, bậc tối thắng giữa chư Thiên và loài Người…*

  Bài kinh còn dài, nhưng ý nghĩa quan trọng chỉ tóm gọn trong lời dạy này của đức Phật. Đây là một phương thức tu được trình bày thật ngắn gọn, rõ ràng, không cầu kỳ hay phức tạp. Đây là một con đường chính, phổ biến, như một tiến trình phát huy tuệ trí rất mạch lạc, tuần tự của luận lý học:

  * 6 căn + 6 trần = cảm thọ  
  * Cảm thọ = lạc + khổ + bất lạc bất khổ
  * Tánh vô thường của cảm thọ -> tánh ly tham -> tánh đoạn diệt -> tánh xả ly tất cả cảm thọ.
  * Không chấp trước -> Không phiền não -> Chứng đạt Niết bàn.

  Bây giờ chúng ta thử suy gẫm thêm về phương thức này, có vẻ như thích hợp với chúng ta, còn là cư sĩ, còn làm việc, có gia đình, có giao tiếp với xã hội, không có nhiều thì giờ tọa thiền hay tham gia các khóa tu nhiều ngày, cũng không đọc nhiều kinh điển.

  Cũng trong kinh Nikāya, có nhiều trường hợp các vị tỳ kheo sau khi xuất gia, nhận một đề tài Thiền Quán từ đức Phật hay từ các vị đại đệ tử của đức Phật, vào rừng ẩn tu một mình, tinh tấn, một thời gian ngắn sau, thông suốt, nhận biết mình đã giải thoát: “Sanh đã tận. Phạm hạnh đã thành. Việc cần làm đã làm xong. Sau đời này, không còn đời sống nào khác nữa”. Các vị đến trình với đức Phật, và được đức Phật ấn chứng là A la hán. Các trường hợp này là người có căn lành từ quá khứ rồi.

  Còn chúng ta thì sao? Mình đã học Pháp nhiều năm rồi. Qui luật vô thường thiệt là dễ hiểu, cái gì quanh mình cũng luôn luôn thay đổi. Tuy nhiên trong bài Tiểu kinh Đoạn tận Ái, là phải biết vô thường trong các cảm thọ.

  Thọ là cửa ngõ dẫn vào tâm. Từ Thọ mới thành lập nên Tưởng. Từ Tưởng sẽ thành lập nên Hành. Từ Hành tiếp tục lập nên Thức.

  Thọ chỉ là những cảm giác (sensations) mơ hồ hay cảm nhận (feelings) đơn sơ, chưa là những trạng thái tâm như ở Hành. Tuy vậy, bắt đầu từ Thọ, đã có sự cảm nhận sai biệt, tạm chia ra 3 loại:

  - ưa thích, kinh nói là lạc
  - không ưa thích, kinh nói là khổ
  - không rõ ràng, kinh nói là bất lạc bất khổ

  Tất cả cảm thọ lại còn có thể chia ra 2 loại:

  - cảm thọ thuộc vật chất
  - cảm thọ không thuộc vật chất.

  Chính từ những cảm thọ đơn sơ sai biệt này từ từ khuếch tán ra, được nhận biết rõ hơn, với những mạng lưới phức tạp hơn, từ ký ức ngắn hạn, từ ký ức dài hạn, từ ký ức xúc cảm tung lên nhiều thông tin quanh đối tượng vừa cảm thọ. Ta sẽ nhận biết rõ hơn về đối tượng vừa cảm thọ. Đây là cơ chế Tưởng, được xem như tri giác (perception) hình thành những mạng lưới tên gọi, những mạng lưới liên tưởng hay ấn tượng liên hệ tới đối tượng và cảm thọ. Tất cả những tín hiệu này cấu tạo nên các sắc thái tâm rõ nét, như là những phản ứng của tâm đối với đối tượng và cảm thọ đầu tiên. Đây là phần việc của Hành (mental formation). Tại đây, tâm buồn, vui, tức giận, thương, ghét, phiền não, bao dung…Tất cả các sắc thái tâm đều biểu lộ nơi Hành. Ngày xưa Thầy Thiền Chủ tạm đối chiếu với não bộ, thì cơ chế Dưới Đồi (Hypothalamus) trong hệ thống Viền Não (Limbic system) xem như là nơi biểu hiện tất cả những sắc thái tâm con người. Cuối cùng, những tín hiệu từ Hành sẽ truyền tới Thức (consciousness). Đây là cái Biết rõ ràng, qua những tiến trình tâm suy nghĩ (từ ký ức), suy luận (trí năng), phân biệt và quyết định, niệm biết rõ cuối cùng, gọi là Thức, hay ý thức (consciousness) được xem như phát xuất từ vùng tiền trán bên mặt. Vì cái biết của Thức đã trải qua một tiến trình suy nghĩ, tưởng tượng, suy luận, so sánh, nên cái biết cuối cùng này không còn khách quan, mà nhuộm màu thiên lệch, chủ quan rồi. Sự thiên lệch chủ quan bắt nguồn từ cảm thọ đầu tiên.

  Do vậy, đức Phật hướng dẫn chúng ta phải tỉnh thức từ Thọ. Tỉnh thức để không dính mắc với Thọ khi tiếp xúc với đối tượng. Nếu dính mắc vào Thọ thì:
  "Thật không xứng đáng, nếu có thiên vị đối với tất cả pháp".

  Chúng ta thường hay có cảm thọ: thích hay không thích trước đối tượng. Như vậy là mình đã thiên lệch, thiên vị đối với pháp rồi. Mình chưa thấy tất cả pháp đều bình đẳng.

  Tại sao tất cả pháp đều bình đẳng? Chắc chúng ta sẽ trả lời ngay: Tất cả pháp đều bình đẳng vì đều vô thường, có sanh phải có diệt, bản thể trống rỗng, trống không vv…Ai cũng biết điều đó mà sao mình vẫn dính mắc? A thì ra chỉ có tâm mình là chưa bình đẳng thôi, các bạn ơi!

  Hôm nay, mình gởi tặng các bạn 4 chữ thần kỳ “Thọ là vô thường”, để mở cửa kho tàng châu báu trí tuệ, hạnh phúc vô thượng, giống giống như Alibaba ngày xưa gọi: “Sesame, ouvre- toi!” là mở toang cửa kho tàng của 40 tên trộm thành Baghda vậy.

  Tổ Đình, 2- 8- 2023  
  **TN**

  NGUỒN : [Triệt Như - Tiếng Hát Giữa Trời - BÀI 38 TỪ CỔNG QUÁN, tanhkhong.org](https://tanhkhong.org/a3829/triet-nhu-tieng-hat-giua-troi-bai-38-tu-cong-quan)


title: Par la porte de la Contemplation
created: 2024-02-03 23:03:00.000000
edited: 2024-02-15 17:47:34.831321
topic_id: enseignement
tag: deBase
author: Triệt Như
status: publié
editor: phuoc
body:
  <h2 class="text-center">Par la porte de la Contemplation</h2>

  <p align="center">
  <img src="static/img/la_porte_contemplation.jpg" class="img-responsive">
  </p>
  <br>

  A propos de la contemplation, il existe plusieurs variantes. Dans ce qui suit, je n’aborderai que l'*Anupassanā*, qui consiste généralement à contempler les phénomènes du monde de manière continue pour en saisir leur nature ou leurs caractéristiques qui sont : l’impermanence, la souffrance, le non-soi. Nous pouvons donc considérer l'*Anupassanā* comme l'observation des phénomènes du monde à travers les yeux de la sagesse. Dans le cadre de ce court texte, je me limiterai à la présentation de la méthode de la Contemplation détaillée dans le sutra « [Petit récit de la complète destruction des désirs](https://www.buddha-vacana.org/fr/christian/mn037.html) ».

  « *Ainsi ai-je entendu. En ce temps-là le Seigneur a séjourné, près de Savatthi, dans le palais Migaramatu du Parc de l’Est.*

  *Alors Sakka, le seigneur des devas (1), vint trouver le Seigneur. Il le salua en arrivant et resta convenablement debout sur le côté. Ainsi debout, Sakka, le seigneur des devas demanda au Seigneur :*

  -- *Ô, Seigneur, brièvement, de quelle façon un moine se délivre-t-il par la complète destruction des désirs, comment est-il totalement abouti, libéré de tous les liens, dans l’ultime vie sainte, définitivement achevé, le meilleur des dieux et des hommes ?*

  -- *Ici, Seigneur des devas, un moine entend qu’il faut cesser entièrement de s'attacher aux choses. Quand il a entendu qu’il fallait entièrement cesser de s'attacher aux choses, il connaît directement toutes choses (grâce à la pleine connaissance du connu, comme temporaires, insatisfaisantes et conditionnées). Ayant connu directement toutes choses, il les connaît pleinement (grâce à la pleine connaissance scrutatrice). Quand il connaît pleinement toutes choses, quel que soit le ressenti qu’il éprouve, agréable, désagréable ou neutre, il y contemple le caractère temporaire, il y contemple le détachement, il y contemple l’arrêt, il y contemple le lâcher prise. Quand il a contemplé le caractère temporaire, contemplé le détachement, contemplé l’arrêt, contemplé le lâcher prise, il ne s’attache plus à rien dans le monde. Comme il ne s’attache plus, il ne désire plus. Comme il ne désire plus, il s’éteint de lui-même (par la complète extinction de toute souillure, de tout désir) et il reconnaît avec sagacité que la naissance est détruite, la vie sainte achevée, ce qui devrait être fait est fait, et rien de plus ici-bas. Voilà brièvement, Ô Seigneur des devas, comment un moine se délivre par la complète destruction des désirs, comment il devient totalement abouti, libéré de tous les liens, dans l’ultime vie sainte, définitivement achevé, le meilleur des dieux et des hommes...* »

  Le sutra est encore long, mais l'essentiel est résumé dans les paroles ci-dessus du Bouddha. Celui-ci présente une méthode de pratique de manière très concise et claire, sans fioriture ni complication. Il s'agit d'une voie principale et commune en tant que processus de développement de la sagesse très cohérent et ordonné avec une certaine logique :

  - 6 sens + 6 objets des sens = sensations
  - Sensations = joie + souffrance + ni joie ni souffrance
  - La nature impermanente des sensations -> le détachement envers le désir -> la nature de la cessation -> l’équanimité à l'égard de toutes les sensations.
  - Pas d'attachement -> pas d'affliction -> atteinte du Nirvana.

  Essayons maintenant d’approfondir cette méthode qui semble convenir aux laïcs que nous sommes. Nous avons encore un emploi, une famille, des interactions sociales et nous n'avons pas beaucoup de temps pour méditer, pour faire une retraite spirituelle de plusieurs jours, ni pour lire les sutras.

  Toujours dans les sutras du Nikāya, nous pouvons trouver de nombreux récits de bhikkhu qui, après avoir été ordonné, recevait un sujet de méditation de la part du Bouddha ou d’un de ses grands disciples puis partait dans la forêt pour méditer seul, avec diligence pendant un certain temps. Une fois atteint l'illumination et réalisé qu'il était libéré, il déclara : "*C’en est fini de la naissance, la vie pure est menée à son but. Ce qui devrait être fait est fait. Après cette vie, il n'y en aura plus d'autres.*" Puis, il se présenta devant le Bouddha qui le reconnut formellement comme Arhat. Il s'agit là de cas de personnes ayant déjà des prédispositions favorables, depuis longtemps dans plusieurs vies antérieures.

  Qu’en est-il de nous ? Nous avons étudié le Dharma pendant de nombreuses années. La loi de l'impermanence nous est familière car tout ce qui nous entoure est en constante évolution. Cependant, d’après le "Petit récit de la complète destruction des désirs", le Bouddha nous disait de **voir l'impermanence de toutes les sensations**.

  La Sensation est la porte d'entrée du mental. De la Sensation est née la Perception. De la Perception est née la Formation mentale. De la Formation mentale est née ensuite la Conscience.

  La Sensation est tout d'abord des sensations vagues ou de légers ressentis, et non des états mentaux comme dans la Formation mentale. Cependant, à partir de la Sensation, il y a une perception différenciée que l'on peut diviser provisoirement en 3 types :

  -  agréable ou sentiment d’allégresse d’après les sutras
  -  désagréable ou douloureux d’après les sutras.
  -  neutre ou ni agréable ni douloureux d’après les sutras.

  Toutes les sensations peuvent également être divisées en deux catégories :

  - les sensations physiques
  - les sensations non physiques

  Ces sensations simples et différenciées se développeront progressivement et seront reconnues plus clairement par des réseaux plus complexes de la mémoire à court terme, de la mémoire à long terme et de la mémoire émotionnelle qui feront jaillir les informations sur l'objet ressenti. Nous reconnaîtrons alors plus clairement l'objet que nous venons de ressentir. Ceci est le mécanisme de la Perception qui forme un réseau de dénominations, d'associations ou d'impressions liés à l’objet et aux sensations.

  Tous ces signaux constituent des nuances distinctes du mental, tels que les réactions du mental envers l’objet et envers les premières sensations. Ceci est le travail de la Formation mentale. A cet instant, l'esprit devient triste, heureux, en colère, aimant, haineux, affligé, tolérant... Toutes les nuances de l'esprit se manifestent dans la Formation mentale. En se basant sur les neurosciences, notre Maître avait considéré l'hypothalamus du système limbique comme le siège de l'expression de toutes les nuances du mental humain. 

  Enfin, les signaux seront transmis de la Formation mentale à la Conscience. C'est une connaissance claire, passant par plusieurs processus de la pensée (issue de la mémoire), du raisonnement (à partir de l'intellect), du discernement et de la décision. Cette connaissance claire finale est appelée la Conscience (discriminante). Elle est considérée comme provenant de la zone préfrontale du cerveau. La connaissance de cette Conscience n'est plus objective, mais biaisée et subjective puisqu’elle est passée par un processus de réflexion, d'imagination, de raisonnement et de comparaison. Le biais subjectif prend source dès la première sensation.

  C'est pourquoi le Bouddha nous a enseigné d’être conscients dès la Sensation. Être conscient pour ne pas s’attacher aux sensations résultant du contact avec l'objet. Si nous sommes attachés à la Sensation, alors : « *Il faut cesser toute forme d’attache à l'égard de toutes les choses* ».

  Nous avons souvent des émotions : agréables ou désagréables devant un objet. Par conséquent, nous sommes déjà biaisés, partiaux à l'égard de cet objet. Nous n’avons pas vu l'égalité de tous les phénomènes du monde (dharmas).

  Pourquoi tous les dharmas sont-ils égaux ? Nous répondrons certainement tout de suite : tous les objets sont égaux parce qu'ils sont impermanents. Dès qu'il y a naissance, il y aura disparition. Leur nature est vide, est vacuité, etc. Tout le monde le sait, mais reste quand même attaché ? C'est donc notre mental qui n'est pas parvenu à être égalitaire, chers méditants !

  Aujourd'hui, je vous confie les quatre mots magiques afin d'ouvrir la porte du trésor de la sagesse et du bonheur ultime : "**La sensation est impermanente**". Tout comme, Alibaba, dans les temps anciens, formulait la phrase: « Sésame, ouvre-toi ! » pour ouvrir la porte de la grotte des 40 voleurs de Bagdad.

  Monastère Sunyata, le 2 août 2023.

  **TN.**

  (1) **deva**: mot sanskrit signifiant dieu et désignant, en Inde, tous les êtres divins.

  ---

  NGUỒN : [Triệt Như - Tiếng Hát Giữa Trời - BÀI 38 TỪ CỔNG QUÁN](/blog/194/tu-cong-quan)

  Traduit par **Tâm Minh**, relu par **Nhất Hoà**


title: Journée de commémoration et de méditation, dimanche 14.01.2024 - copie
created: 2024-02-04 05:31:34.244391
edited: 2024-02-04 05:31:34.244402
topic_id: _admin
tag: invitations
author: MSParis
status: brouillon
body:
  <p class="text-center"><img src="https://www.tanhkhong.org/images/file/l6XgrU7A1wgBAKVk/w267/thay-thich-thong-triet-size-4x6.jpg" alt="image" /></p>

  Kính mời quý anh chị thiền sinh đến tham gia :

  <h2 class="text-center">Lễ TƯỞNG NIỆM Ân sư Thích Thông Triệt và sinh hoạt Thiền</h2>
  <p class="text-center text-danger"><b>Chủ nhật 14 tháng giêng năm 2024</b><br>
  <b>từ 09g00 đến 16g30 tại Đạo tràng Paris</b>
  </p>

  **Chương trình của buổi Sinh Hoạt như sau :**

  * 09g00 : Tiếp đón
  * 09g15 : Khí công

  * 10g00 : **Lễ TƯỞNG NIỆM Giỗ kỵ thứ 4 Hòa Thượng Ân Sư, do Sư Cô Tiềm Như làm chủ lễ**. Buổi lễ sẽ được phát hành **trực tuyến qua Zoom, từ 10g00 đến 12g00**. Xem chi tiết dưới đây.

  * 12g00 : Thọ trai
  * 14g00 : **Thiền hành, tọa thiền, chia sẻ kinh nghiệm**
  * 16g30 : Bế mạc, dọn dẹp

  Địa chỉ Đạo tràng :  
  116 bd Maréchal Foch  
  93160 NOISY LE GRAND  

  * Sẽ có tổ chức bữa cơm trưa chay. Tham gia chi phí 14 €.
  * **Xin ghi tên với ban tổ chức (contact@meditation-sunyata.paris)**
  * **Thời hạn chót để ghi tên : ngày thứ năm 11/01/2024**

  Các anh chị có thể tham dự Lễ TƯỞNG NIỆM qua Zoom với đường dẫn sau đây :  
  [https://zoom.us/j/3814841807?pwd=NURWR0RnK3dPdzc0WFZEVEQzZ3dBQT09](https://zoom.us/j/3814841807?pwd=NURWR0RnK3dPdzc0WFZEVEQzZ3dBQT09)

  ID de réunion : 381 484 1807  
  Code secret : LRk3jY    

  Chúng tôi mong được sự tham gia đông đảo của tất cả các bạn thiền sinh và xin anh chị nhớ ghi tên sớm.

  **Hội Thiền Tánh Không Paris**  
  [https://meditation-sunyata.paris](https://meditation-sunyata.paris)

  <hr>

  Nous vous invite cordialement à participer à la 

  <h2 class="text-center">Journée en mémoire de notre Vénérable Maître Thích Thông Triệt et de méditation</h2>
  <p class="text-center text-danger"><b>Dimanche 14 Janvier 2024</b><br>
  <b>de 09h00 à 16h30 au siège de l'association</b></p>

  **Programme de la journée :**

  * 09h00 : Accueil
  * 09h15 : Qi Gong, Marche méditative 

  * 10h00 : **Cérémonie de prière en mémoire de notre Vénérable Maître Thích Thông Triệt, célébrée par la bhikkhuni Tiềm Nhu.** La cérémonie sera **transmise sur Zoom, de 10h00 à 12h00** via le lien indiqué ci-dessous.

  * 12h30 : Repas végétarien
  * 14h00 : **Marche méditative, méditation assise, partage des expériences**
  * 16h30 : Rangement et fin

  Adresse de notre sìège :  
  116 bd Maréchal Foch  
  93160 NOISY LE GRAND  

  * Un déjeuner végétarien sera organisé, PAF 14 €. 
  * **Veuillez vous inscrire par email (contact@meditation-sunyata.paris) avant le jeudi 11 janvier 2024**

  La cérémonie de prière sera transmise sur Zoom via le lien suivant :  
  [https://zoom.us/j/3814841807?pwd=NURWR0RnK3dPdzc0WFZEVEQzZ3dBQT09](https://zoom.us/j/3814841807?pwd=NURWR0RnK3dPdzc0WFZEVEQzZ3dBQT09)

  ID de réunion : 381 484 1807  
  Code secret : LRk3jY    

  Nous comptons vivement sur votre participation et vous remercions de confirmer votre présence.

  **L’association Méditation Sunyata Paris**  
  [https://meditation-sunyata.paris](https://meditation-sunyata.paris)


  ***
  ### Liste des inscrits - Danh sách ghi tên

  1. SC Tiềm Như
  1. Minh Y
  1. Quang Đạo
  1. Tâm Hỉ 
  1. Nhất Hoà
  1. Kim Long
  1. Từ Phổ
  1. Quang Triết
  1. Minh Viên
  1. Anh Quí
  1. Phương Quế
  1. Minh Chánh
  1. Như Thanh
  1. Hồng Thuý
  1. Anh Thái
  1. Huệ Thông
  1. Anh Danh


  <!--
  ### Liste des réponses en attente

  1. Chánh Tâm
  1. Françoise
  1. Véronique
  1. Kim Sơn
  1. Ngọc Hương
  1. Chị Sáng
  1. Dung
  1. Tuệ Tịnh
  1. Tâm Định

  -->


title: Từ cổng Định
created: 2024-02-19 22:53:31.000000
edited: 2024-03-11 20:29:51.336264
topic_id: tu_hoc
tag: CanBan
author: Triệt Như
status: publié
creator: phuoc
editor: phuoc
body:
  <h2 class="text-center">TỪ CỔNG ĐỊNH</h2>

  <p align="center">
  <img src="https://tanhkhong.org/images/file/kie8fMqz2wgBAOIW/w600/bai40-tucongdinh.jpg" class="img-responsive">
  </p>
  <br>

  Suy gẫm kỹ lại về kinh Nikāya, dường như không có phương thức nào rõ ràng được xem như là Định / Samādhi.

  Phương thức Thở có thể tạm xếp là Định, do nhan đề: Định niệm hít vào thở ra / Ānapānasati samādhi, tuy nhiên cũng có kinh Quán niệm hơi thở / Ānapānasati sutta. Trong bài kinh Niệm Xứ phần 1, Quán Thân, thì hơi thở là tiểu mục thứ 1, được xem như là Quán / Anupassanā hay Tuệ / Vipassanā. Trong riêng tiểu mục về thở này, đức Phật nhắc nhở các vị tỳ kheo:

   “ Này các Tỷ-kheo, ở đây, Tỷ-kheo đi đến khu rừng, đi đến gốc cây, hay đi đến ngôi nhà trống, và ngồi kiết già, lưng thẳng và an trú chánh niệm trước mặt. Tỉnh giác, vị ấy thở vô; tỉnh giác, vị ấy thở ra…”

  Còn tất cả những phương thức thực hành khác đều không cần phải đúng tư thế “ngồi kiết già, lưng thẳng”, chúng ta có thể thực hành trong đời sống bình thường, khi đi, đứng, ngồi hay nằm. Có phải vì phương thức Thở cần phải thư giản thân và tâm hoàn toàn mới có thể đạt tới những thành quả tĩnh lặng sâu lắng? Có phải vì thế mà chúng ta có thể tạm xếp Thở như một phương tiện vào Định?

  Trở lại kinh Nikāya, bốn tầng Thiền qua đó đức Phật phát huy ba minh còn được gọi là bốn tầng Định, do đó mình hiểu Định có một vai trò quan trọng trong Thiền Phật giáo, xem như Định là cây cầu phải bước qua mới có thể khám phá tới khung trời bao la của trí tuệ bát nhã.

  Bốn tầng Định đó thường được trình bày như sau:

  - Ly dục, ly ác, bất thiện pháp, chứng và trú Thiền thứ nhất, một trạng thái hỷ lạc do ly dục sanh, có tầm có tứ.

  - Diệt tầm và tứ, chứng và trú Thiền thứ hai, một trạng thái hỷ lạc do định sanh, không tầm không tứ, nội tĩnh nhất tâm.

  - Ly hỷ trú xả, chánh niệm tĩnh giác, thân cảm sự lạc thọ mà các bậc Thánh gọi là "xả niệm lạc trú", chứng và trú Thiền thứ ba.

  - Xả lạc xả khổ, diệt hỷ ưu đã cảm thọ trước, chứng và trú Thiền thứ tư, không khổ không lạc, xả niệm thanh tịnh.

  Chúng ta có thể nhìn 4 giai đoạn này một cách khái quát đơn giản như sau:

  1. Giới hạnh trong sạch, nên tâm hỷ lạc, tuy vẫn còn suy tư, còn lời nói thầm thì trong tâm.

  2. Vào định, tâm tĩnh lặng (không suy tư, không nói thầm), tâm hỷ lạc nhiều hơn nữa.

  3. Cái Biết trở nên trong sáng rõ ràng tỉnh thức, tâm an lạc nhẹ nhàng.

  4. Tâm hoàn toàn thanh thản, trầm lắng, khách quan, làm chủ cảm thọ, và trở nên không động.

  Chúng ta có thể nhận xét như sau:

  - Đây chỉ là một dòng tâm không ngừng tuôn chảy, một tiến trình tâm hay một tiến trình cảm thọ từ ban đầu là thô (hỷ lạc), tiến tới mềm dịu hơn (lạc), rồi cuối cùng là thanh thản (làm chủ cảm thọ).

  - Đức Phật không bao giờ nói rõ ngài đã thực hành cách nào để “diệt tầm và tứ”,  cách nào để “ly hỷ trú xả”, hay “Xả lạc xả khổ, diệt hỷ ưu đã cảm thọ trước”.

  - Bước đầu “ly dục, ly bất thiện pháp”, thì chúng ta có thể biết đó là dùng “Giới” để bước vào.

  Bài viết ngắn này chỉ là những nhận định chủ quan của một người sơ cơ, nhiều lần ngần ngại, không dám trình bày ra chủ đề “Định” này. Chủ đề “Định” có thể phải trình bày rõ ràng trong 1 quyển sách, có khi cũng chưa hết. Tuy nhiên hôm nay   phải tạm trình bày ra, như là trong tinh thần”kiến hòa đồng giải” với các bạn hiền, vì đã lỡ có mấy bài “Từ cổng Giới, Từ cổng Quán, Từ cổng Tuệ” rồi, thì phải có phần “Từ cổng Định” mới xong.

  Rất mong được sự chỉ dạy của chư vị Thiền Đức nếu không đúng với Pháp.

  Từ lâu, mình vẫn có những băn khoăn này:

  - Đạo Phật là đạo giác ngộ, tức là phát huy trí tuệ siêu vượt, hiểu biết tất cả những qui luật của vũ trụ, của con người, để sống an lạc hài hòa cùng nhau. Trí tuệ siêu vượt của Đức Phật đã phát huy sau bốn tầng Định rồi từ đó phát huy mãi. Vậy tại sao trong kinh tạng Nikāya lúc nào cũng chỉ trình bày phớt qua 4 tầng Định này?

  - Tại sao trong kinh không nói rõ Đức Phật thực hành cách nào để tiến lên các tầng Định cao hơn?

  - Đôi khi kinh trình bày về pháp Thở, trình bày riêng rẻ. Không bao giờ có nói, ví dụ như: Ta đã thực hành Thở mà đi vào 4 tầng Định v.v…Tại sao vậy?

  - Trong ý chủ quan của mình, 4 tầng Định này là điểm nổi bật nhất mà người tu theo Phật chú ý tới vì nó là điều kiện cần để phát huy trí tuệ siêu vượt. Vậy tại sao luôn luôn chỉ trình bày quá cô đọng như vậy? Không thiếu 1 chữ, cũng không thêm 1 chữ. Đây là ý của Đức Phật, hay là ý của chư Tổ khi kết tập kinh điển?

  - Có phải đây là “con đường độc nhất…thành tựu chánh trí, chứng ngộ niết bàn” là con đường thanh tịnh tâm, làm chủ cảm thọ, diệt trừ sầu não, khổ ưu. Bốn tầng Định, thường nói là bốn tầng Thiền, mà cũng chính là bốn tầng Tâm thôi. Tạm nói là bốn tầng mà thiệt ra đó là tiến trình liên tục chuyển hóa của tâm.

  - Kinh không nói dùng cửa nào để đi vậy có phải chư Tổ khai triển ra, nói là 84 ngàn cửa để vào cũng cùng ý nghĩa đó, lại cũng có nghĩa là không có cửa nào cả, vì cái tâm đó chính là bản tâm của mình, nó không sanh không diệt, nó có sẵn đây rồi, ta chỉ trở về nhận ra Tâm chân thật của mình thôi. Không có pháp môn, không có con đường, không có phương tiện nào cả, không có ngăn cách không gian hay thời gian giữa ta và Tâm.  

  Bây giờ xin đi vào thực tế, chúng ta tạm khảo sát vài cách thực tập để có kinh nghiệm tâm yên lặng, không tầm không tứ, hay nói đơn giản là Biết rõ ràng mà không có lời nói thầm khi biết, ta tạm gọi là cái Biết không lời.

  Ngày xưa, thầy Thiền chủ hướng dẫn nhiều cách đơn giản lắm, ngay trong khóa học căn bản, chúng ta đã được học:

  1. Trước nhất nhắm mắt lại, rồi mở mắt ra, ngay cái thấy đầu tiên, ta thấy tổng quát, tức khắc, thầm lặng, thầy chỉ cho ta nhận ra khi đó là cái lóe sáng Biết đầu tiên, hoàn toàn yên lặng, rõ ràng, trong chớp mắt. Đó là cái Biết không lời, của chân tâm lóe lên tức khắc. Nó đầy đủ phẩm chất của chân tâm: trong sạch, tĩnh lặng, khách quan. Đây là cửa để vào Định. Tuy nhiên nếu kéo dài thời gian, tâm sẽ suy nghĩ, nhớ tên, xét đoán.v.v…  

  2. Nhìn lướt: mở mắt, nhìn qua trái, rồi qua phải, thấy tổng quát, thầm lặng, tổng quát nên chưa kịp nói tên từng cái. Cách này kéo dài cái Biết không lời thêm một chút.

  3. Nhìn xa: không chú ý tới một đối tượng nào, nên cũng thầm lặng, cũng kéo dài cái Biết không lời.

  4. Nhìn lưng chừng, khoảng cách giữa ta và đối tượng, đó là khoảng không, không có vật gì, nên cũng là Biết không lời.

  5. Nghe tiếng chuông: lắng nghe âm thanh ngân dài, lúc đó là cái Biết không lời kéo dài theo tiếng chuông. Thực tập nhiều để nhận ra cái Biết không lời vẫn có mặt khi không có âm thanh.

  6. Thiền hành: đi từng bước, cái Biết không lời nhận rõ từng bước chân chạm mặt đất.

  Trên đây là những cách thực tập ban đầu để nhận ra cái Biết không lời, thực tập nhiều trong đời thường, cái Biết không lời sẽ càng lúc càng kéo dài, rõ ràng, vững chắc thêm, ta có khi cũng sẽ kinh nghiệm trạng thái tâm yên lặng/ Samatha.

  Bước tập cao hơn 1 chút đó là:

  7. Không định danh đối tượng: là nhìn thấy một đối tượng nhưng không gọi thầm tên đối tượng trong tâm. Lúc đó ta biết rõ trong tâm hoàn toàn yên lặng, trống rỗng. Cách này tập với cái thấy thích hợp hơn với cái nghe hay xúc chạm.

  8. Không dán nhãn đối tượng: nhìn thấy một vật, cảnh hay người, chỉ thầm nhận biết, mà không xét đoán phê bình gì thêm.

  Trên đây là những cách thực tập ban đầu, được nhắc nhở phải thường xuyên kinh nghiệm trong sinh hoạt hàng ngày để cho tâm yên lặng từ từ. Sau đó ngồi yên lại trong tư thế bán già và thực hành pháp Thở. Nếu ta tiến từ từ theo những bước trên thì tới đây việc tập Thở sẽ rất nhẹ nhàng đơn giản. Có thể chỉ là 2 bước như sau:

  1. Ngồi yên theo tư thế bán già, lưng thẳng, chỗ vắng vẻ tĩnh lặng. Kinh Phật dạy: “Đặt chánh niệm trước mặt”. Ta khởi lên cái Biết trong sạch, tĩnh lặng không lời, rồi bắt đầu quan sát hơi thở, thở vào, thở ra tự nhiên. Xem như cái Biết gá một chút ở chỗ hơi thở vào hay ra. Càng lúc hơi thở nhẹ đi.

  2. Buông hơi thở, không để ý hơi thở nữa. Bắt đầu quan sát nhận thấy nhịp tim nhẹ hơn, chậm hơn, nước bọt tiết ra, đầu dường như nặng đi, giữ vững đầu thẳng, cảm nhận thân nhẹ đi, hụt hẫng rơi vút xuống, rồi tâm sáng trưng, bất động, không có gì hết, trống rỗng, tan biến tất cả…

  Tạm xem như là Định, tâm tĩnh lặng, vững chắc, biết rõ ràng cái trống rỗng sáng trưng. Sau những kinh nghiệm như vậy thì biết rằng chỗ đó là chỗ khó diễn tả ra cho người khác biết, ai kinh nghiệm mới rõ thôi

  Định cũng là một tiến trình của tâm, có vô số mức độ hay phẩm chất, tương tự như Giới hay Tuệ. Tham, hay Sân hay Si, đau khổ hay hạnh phúc… cũng có vô số mức độ.

  Khi đã thực sự kinh nghiệm Định rồi thì có những kết quả tự nhiên sau đây:

  - Sức khỏe tự nhiên hài hòa lần lần.

  - Tâm an vui, nhẹ nhàng, từ bi phát sinh, tâm khách quan, bình đẳng.

  - Trí tuệ sáng hơn, thông hiểu những chân lý trong cuộc đời, thông hiểu kinh điển, có thể diễn nói lưu loát kinh nghiệm của mình cho người khác.

  Những kết quả trên 3 mặt: thân, tâm và trí tuệ này cũng sẽ phát huy hoài theo sức dụng công vững bền của hành giả.

  Nhưng nếu ta tu tập một thời gian dài mà không đạt được kết quả rõ nét nào trên 3 mặt đó, thì ta phải xét lại sự dụng công của mình có đúng Pháp hay không? Bởi vì, chư Tổ Thiền có nhắc nhở người tu Thiền phải tránh rơi vào “nước chết” của Định, như: si định, trầm không trệ tịch, vô ký, hay vọng tưởng.

  Mình có thể rơi vào những trường hợp sai mà không biết, thí dụ như:

  - Những ý nghĩ hay cảm xúc khởi lên mà mình không hay biết, nên tâm vẫn là giao động, gọi là trạo cử.

  - Có khi tâm kiến giải những điều mới lạ. mình lại nghĩ là vọng tưởng, cứ tắt đi, nên tu hoài không thấy trí tuệ hiểu biết gì mới lạ.

  - Nếu quên chủ đề thì dễ có suy nghĩ, tưởng nhớ quá khứ, tương lai hay dính mắc vào chuyện khác.

  - Trái lại, nếu cứ khư khư ôm chặt chủ đề, thì tâm chưa thư giãn, chưa trống rỗng, làm sao kho báu tung lên kiến giải điều gì?

  Khó thiệt, vậy làm sao đây? Các bạn ơi, con đường tu không khó, mà khó là vì ta chưa đủ kiên nhẫn thôi. Không có tu tắt, hay tu ngang, nghĩa là không có một bước mà muốn vào Định ngay, không cần Giới, không cần Quán, hay không cần Tuệ.

  Giới, Quán, Tuệ, Định là một. Tất cả hợp lại là phẩm chất hoàn hảo của chân tâm. Nếu mình thích tu Định, dĩ nhiên là được, nhưng vẫn phải giữ đúng giới hạnh trong sạch, lục hòa (Giới), thông hiểu những sự thật chi phối thế gian (Quán), quan sát thế gian khách quan, vô ngã (Tuệ), thì kết quả tự nhiên là đời sống của mình êm đẹp hài hòa, không dính mắc với ai, không lăng xăng hối hận, sức khỏe cũng hài hòa, tâm tự nhiên là tĩnh lặng, trong sáng, khách quan. Đó là Định, tâm vững chắc, không lay động cuốn hút theo gió đời. Định này không nhập nên không xuất, vì tâm Định chỉ là bản tâm của chính mình, nó là pháp vô vi. Còn pháp hữu vi, phải nương tựa chủ đề, phải tập đúng giờ, phải làm theo bước 1, bước 2, bước 3, có nhập nên có xuất, có khi tốt có khi không tốt.

  Vài dòng chia sẻ chút ít kinh nghiệm thô sơ, chỉ mong là không sai Pháp.

  Thiền viện, 11- 9- 2023

  **TN**

  NGUỒN : [Triệt Như - Tiếng Hát Giữa Trời - BÀI 40 TỪ CỔNG ĐỊNH, tanhkhong.org](https://tanhkhong.org/a3854/triet-nhu-tieng-hat-giua-troi-bai-40-tu-cong-dinh)


title: Par la porte du Samadhi
created: 2024-02-22 20:07:30.000000
edited: 2024-03-13 16:16:31.374324
topic_id: enseignement
tag: deBase
author: Triệt Như
status: publié
creator: phuoc
editor: phuoc
body:
  <h2 class="text-center">PAR LA PORTE DU SAMADHI</h2>

  <p align="center">
  <img src="static/img/la_porte_samadhi.png" class="img-responsive">
  </p>
  <br>

  Après mûres réflexions, il semblerait qu’il n’existe aucune méthode claire qui puisse être considérée comme le Samādhi dans les sutras du Nikāya.

  La pratique de « L'attention au souffle », appelée Anapānasati samādhi, peut être provisoirement classée comme du Samādhi en raison du titre. Cependant il existe également le sutra « [L'attention portée à la respiration](http://www.buddha-vacana.org/fr/sutta/majjhima/mn118.html) », Anapānasati Sutta. Dans la 1ere partie du sutra « [Les Fondements de l'attention](http://www.buddha-vacana.org/fr/michel/mn010.html) » (Satipaṭṭhāna sutta), , *la Contemplation du corps*, la 1ere sous-section est consacrée au souffle, qui est considérée comme une pratique de la Contemplation (*Anupassanā*) ou de la Sagesse (*Vipassanā*). Dans cette sous-section particulière sur la respiration, le Bouddha a rappelé aux moines:

   “ *Ô bhikkhus, ici un bhikkhu part dans la forêt, cherche l'ombre d'un arbre, ou se réfugie dans une maison isolée, s'assied jambes croisées, son dos droit et pose son attention devant lui. Toujours attentif, il inspire; attentif il expire*. ”

  Par ailleurs, toutes les autres méthodes de méditation ne nécessitent pas la posture correcte de « assis jambes croisées, le dos droit ». Nous pouvons les pratiquer dans la vie de tous les jours, en marchant, en étant debout, assis ou couché. Est-ce parce que la méthode de respiration nécessite la relaxation complète du corps et du mental pour obtenir un état de calme profond? Est-ce pour cela que nous pouvons temporairement classer la Respiration comme un moyen d'entrer dans le Samadhi ?

  Revenons aux sutras du Nikāya. Les quatre niveaux du jhana (état mental), à travers lesquels le Bouddha a réalisé la Triple Connaissance, sont également connus comme « les quatre niveaux du Samadhi ». C’est ainsi que nous comprenons que le Samadhi joue un rôle important dans le Zen bouddhiste. Il est le passage obligé pour l'exploration du vaste firmament de la Sagesse transcendante.

  Ces quatre niveaux du Samadhi sont généralement présentés comme suit:

  - *Avec l’abandon des plaisirs sensoriels, l’anéantissement des états mentaux nuisibles, il entre et demeure dans le premier jhana, accompagné de pensées actives et passives, avec une exaltation et un bien-être engendrés par la séparation des désirs*

  - *Avec l'apaisement des pensées actives et passives, il entre et demeure dans le deuxième jhana, résultant de la tranquillisation intérieure et de l'unification de l'esprit, sans pensées actives ni passives, avec une exaltation et un bien-être engendrés par le Samadhi*

  - *Avec la disparition de l'exaltation, il demeure équanime, l'esprit clair et doué d'un discernement attentif, il entre et demeure dans le troisième jhana et ressent dans le corps le bien-être que les saints appellent : équanimité et présence d'esprit*

  - *Abandonnant le bien-être et le mal-être, la plaisance et la déplaisance mentales, il entre et demeure dans le quatrième jhana, sans souffrance ni bien-être, purifié par la présence d'esprit équanime*

  Nous pouvons simplement voir ces 4 phases comme suit:

  1. La Vertu étant pure, le mental connaît donc une exaltation et un bien-être, bien que les pensées actives et passives soient toujours présentes.

  2. Dans le Samadhi, le mental est silencieux (aucun murmure, aucun dialogue mentaux). Il est accompagné davantage d'exaltation et de bien-être.

  3. La Connaissance devient claire et attentive. Le mental devient équanime et serein.

  4. Le mental est complètement serein, calme, objectif. Il maîtrise les sensations et devient imperturbable.

  Ceci nous amène aux observations suivantes :

  - Il s'agit tout simplement d'un flux continu du mental, d'un processus mental ou d'un processus sensoriel qui, au départ, est rudimentaire (bien-être) puis devient de plus en plus flexible (équanime) et enfin complètement serein (maîtrise des sensations).

  - Le Bouddha n'a jamais clairement expliqué de quelle manière il pratiquait pour « éliminer les pensées actives et passives », comment « se séparer de l'exaltation et demeurer dans l'équanimité », ou « abandonner le bien-être et le mal-être, la plaisance et la déplaisance mentales ».

  - Dans la première étape de la « séparation des désirs, séparation des dharmas malsains », nous pouvons comprendre qu'il faut utiliser les « Préceptes » pour y parvenir.

  Ce court article n'est que l'observation subjective d'un méditant qui a souvent hésité, n'osant pas aborder le sujet du Samadhi. Le « Samadhi » mérite d'être présenté plus en détail dans un livre complet mais il se peut qu’il ne soit pas exhaustif. Cependant, je dois quand même le présenter aujourd'hui, dans un esprit de « réconciliation » entre bons amis car j’ai déjà démarré la série avec les articles « [Par la porte de la Vertu](/blog/191/par-la-porte-de-la-vertu-%2528sila%2529) », « [Par la porte de la Contemplation](/blog/195/par-la-porte-de-la-contemplation) », « [Par la porte de la Sagesse](/blog/193/par-la-porte-de-la-sagesse) ». Alors cette série doit se terminer par « Par la porte du Samadhi » pour être complète.

  Nous espérons recevoir les conseils des vénérables moines Zen au cas où cet article contiendrait des éléments qui sont non conformes au Dharma.

  Depuis longtemps, j'ai toujours ces interrogations :

  - Le bouddhisme est une voie menant à l'illumination. Cela veut dire qu’il nous dirige vers le développement de la sagesse transcendante, vers la compréhension de toutes les lois de l'univers et des humains, afin de vivre ensemble en paix et en harmonie. La sagesse transcendante du Bouddha se développait après les quatre niveaux de Samadhi et continuait à s'amplifier à partir de là. Alors pourquoi le Canon Nikāya ne présente-t-il toujours que brièvement ces 4 niveaux de Samadhi ?

  - Pourquoi le sutra n'indique-t-il pas explicitement comment le Bouddha pratiquait pour parvenir à des niveaux de concentration plus élevés ?

  - Parfois les sutras présentent la méthode de respiration de manière séparée. Et jamais ils ne relatent par exemple : j’ai pratiqué la Respiration pour entrer dans les 4 niveaux de Samadhi, etc. Pourquoi ?

  - À mon avis subjectif, ces 4 niveaux de Samadhi sont les points les plus marquants auxquels les pratiquants bouddhistes devraient prêter attention car c'est une condition nécessaire pour développer la sagesse transcendante. Alors pourquoi sont-ils toujours présentés de manière aussi succincte ? Pas un mot de plus, ni un mot en moins. Est-ce dû à l'intention du Bouddha, ou celle des Patriarches lors de la compilation des sutras ?

  - Est-ce « *la voie unique pour atteindre la sagesse et réaliser la Libération* », le chemin pour purifier le mental, maîtriser les émotions, éliminer la tristesse, la souffrance et l'anxiété ? Les quatre niveaux de Samadhi, souvent appelés les quatre niveaux du Zen, correspondent également aux quatre niveaux du Mental. On les nomme arbitrairement les quatre niveaux, mais en réalité il s'agit d'un processus continu de transformation du mental.

  - Les Sutras ne disent pas par quelle porte utiliser. Est-ce la raison pour laquelle les Patriarches ont développé et dit qu'il y a 84 000 portes pour y entrer ? Cela signifie aussi qu'il n'y a pas de porte du tout car ce mental est notre Vrai mental. Il n'est ni né ni ne disparaît, il est déjà présent en nous. Nous n'avons qu'à revenir à notre Véritable Mental. Il n’y a aucune méthode, aucun chemin, aucun moyen, aucune séparation spatiale ou temporelle entre nous et ce Mental.

  Maintenant, passons à la pratique, examinons quelques méthodes pour faire l'expérience d'un esprit calme, sans murmures ni dialogues mentaux, ou simplement pour avoir une Connaissance claire sans murmures, que nous appellerons temporairement la Connaissance non verbale.

  Dans le passé, dès le cours de base, notre Maître nous enseignait de nombreuses méthodes simples suivantes :

  1. **D'abord fermons les yeux, puis ouvrons les**. Dès le premier regard, nous avons immédiatement une vue globale et silencieuse. Le Maître nous montre qu'il s'agit de la première lueur de connaissance, complètement silencieuse, claire, en un clin d'un œil. C'est la Connaissance non verbale du Véritable mental qui apparaît instantanément. Elle possède toutes les qualités du Véritable mental : pure, calme et objective. C'est la porte pour entrer dans le Samadhi. Cependant, quelque instants après, l’esprit commencera à réfléchir, à se souvenir des noms, à juger, etc.

  2. **Balayage du regard** : les yeux ouverts, regardons à gauche, puis à droite. Nous voyons globalement, en silence. En global, nous n’aurons pas le temps de nommer chaque chose. Cette méthode prolonge un peu plus la Connaissance non verbale.

  3. **La vue lointaine** : en ne prêtant attention à aucun objet précis, la vue sera également silencieuse et la Connaissance non verbale sera aussi prolongée.

  4. **La vue intermédiaire** : En regardant l'espace entre l'objet et nous, il n'y a que du vide, c'est à dire rien. C'est aussi la Connaissance non verbale.

  5. **L'écoute du son de cloche** : écouter en silence le son vibrer, c'est aussi faire durer la Connaissance non verbale avec le son de cloche. Plus nous pratiquons, plus nous réalisons que la Connaissance non verbale sera encore présente même sans son.

  6. **La marche méditative** : marcher lentement, pas à pas, avec la Connaissance non verbale et ressentir chaque pas touchant le sol.

  Les premiers exercices présentés ci-dessus ont pour but de nous faire reconnaître la Connaissance non verbale. Avec beaucoup d’entraînements dans la vie quotidienne, cette Connaissance non verbale se prolongera de plus en plus et deviendra claire, solide. Et parfois, nous vivrons l'expérience de l'état du mental calme ou du Samatha.

  D’autres exercices de niveau légèrement plus élevé sont :

  7. **Ne pas identifier l'objet** : c'est voir un objet mais ne pas le nommer même en silence dans notre mental. Pendant cet instant, nous savons clairement que notre esprit est complètement silencieux et vide. Cette pratique semble plus appropriée avec la vue qu'avec l'ouïe ou le toucher.

  8. **Ne pas étiqueter l'objet: voir un objet, une scène ou une personne et simplement les reconnaître en silence, sans autre jugement.

  Si les premières pratiques, ci-dessus, sont appliquées régulièrement durant les activités quotidiennes alors le mental se calmera doucement. Ensuite, nous nous mettons dans la posture assise et pratiquons la méthode de Respiration. Si nous suivons progressivement les étapes ci-dessus, alors la pratique de la respiration sera plus simple et plus aisée. Elle peut se simplifier en 2 étapes comme suit:

  1. S'asseoir dans la posture du demi-lotus, le dos droit, dans un endroit calme et silencieux. Les sutras bouddhistes disaient : "Mettez la pleine conscience devant vous". Nous démarrons la Connaissance pure, calme, non verbale puis nous commençons à observer notre souffle, l'inspiration et l'expiration naturelles. Comme si nous portons légèrement notre attention dans le souffle qui entre et qui sort. La respiration devient au fur et à mesure plus légère.

  2. Lâcher ensuite le souffle, ne plus faire attention à la respiration. Nous commençons à observer que la fréquence cardiaque est plus légère, plus lente, que la salive devient plus abondante, la tête semble être plus lourde  et il faut maintenir la tête droite. Nous sentons le corps léger, tombant dans le vide, puis le mental s'illumine, devient immobile, complètement vide, puis plus rien et tout est dissous...

  Considérons cela temporairement comme le Samadhi, un mental calme et solide, connaissant clairement un vide lumineux. Après de telles expériences, il est connu que cet état est très difficile à décrire aux autres. Seuls ceux qui en ont fait l'expérience comprendront.

  Le Samadhi est également un processus mental. Il existe d'innombrables niveaux ou qualités, similaires à la Vertu ou à la Sagesse. L'avidité, la colère, la confusion, la souffrance ou le bonheur... ont également d'innombrables niveaux.

  Une fois l'expérience du Samadhi établie, nous obtiendrons les résultats naturels suivants:

  - La santé s'harmonise naturellement dans le temps.

  - Le mental est heureux, léger, objectif et égalitaire. La compassion se dévoile.

  - La sagesse devient plus lumineuse. Nous arrivons à appréhender les
  vérités de la vie, à comprendre les Écritures. Nous aurons la capacité de restituer aisément nos expériences aux autres.

  Les résultats sur 3 aspects : le corps, le mental et la sagesse, se développeront également en continu, en fonction de la pratique durable du méditant.

  Mais si nous pratiquons pendant un certain temps sans obtenir de résultats probants sur ces 3 aspects, alors nous devons reconsidérer si notre pratique  est conforme à l'enseignement ou non? Parce que les Maîtres Zen ont souvent rappelé au pratiquant d'éviter de sombrer dans « l'eau morte » du Samadhi, tel le Samadhi de l'ignorance ou s’enfoncer dans le néant, l'impondérable ou l'illusion.

  Nous pouvons aussi tomber dans l'erreur sans le savoir, par exemple:

  - Les pensées ou les émotions surgissent à notre insu, de sorte que notre mental continue toujours à s'agiter, à s'exciter.

  - Parfois, notre esprit découvre de nouvelles choses. Mais pensant que c'étaient des pensées discursives, nous les refoulons. Et nous continuons à pratiquer sans jamais obtenir de nouvelle sagesse.

  - Si nous oublions le sujet de méditation, alors il est facile de penser, aussi bien au passé qu'à l'avenir ou nous dévions vers une autre chose.

  - D’un autre côté, si nous nous accrochons trop au sujet, notre esprit ne se détendra pas et ne se videra pas. Alors comment le trésor de la sagesse arrivera-t-il à interpréter quoi que ce soit ?

  Que c'est difficile, comment faire? Chers amis, le chemin de la pratique n'est pas difficile, mais il est difficile parce que nous ne sommes pas assez patients. Il n'y a pas de raccourci, ni de chemin de traverse dans la pratique. Cela veut dire que nous ne pouvons pas faire juste un seul pas et entrer immédiatement dans le Samadhi, sans passer par la Vertu, sans passer par la Contemplation, sans passer par la Sagesse.

  La Vertu, la Contemplation, la Sagesse et le Samadhi ne font qu’un. L’ensemble représente les qualités parfaites du Mental Vrai. Si nous préférons pratiquer le Samadhi, bien sûr que c’est concevable. Mais nous devons parallèlement observer une moralité stricte et respecter les 6 Harmonies (la Vertu); comprendre les vérités qui régissent le monde (la Contemplation); observer le monde de manière objective et sans égo (la Sagesse). Alors le résultat naturel qui en découle est une vie paisible et harmonieuse, sans attachement à qui que ce soit, sans agitation et sans regret; une santé également harmonieuse; un mental naturellement calme, pur et objectif. C'est le Samadhi, un esprit solide, inébranlable contre vents et marées de la vie. Ce Samadhi n'est pas introduit donc ne peut être exclu, car le mental en Samadhi n'est autre que notre propre mental, c'est un phénomène non conditionné. Quant au phénomène conditionné, il doit s'appuyer sur le sujet, se pratique en suivant un horaire fixe, doit suivre l'étape 1, l'étape 2, l'étape 3. Il est venu donc il partira. Parfois c’est
  réussi, parfois non réussi.

  Ces quelques lignes pour partager un peu d'expériences rudimentaires, en espérant qu'elles ne vont pas à l’encontre de l'Enseignement.

  Monastère Sunyata, 11- 9- 2023

  **TN**

  SOURCE : [Triệt Như - BÀI 39 TỪ CỔNG ĐỊNH, tanhkhong.org](/blog/197/tu-cong-dinh)

  Traduit par **Nhất Hòa**, relu par **Hồng Thuý**


title: 2023.05 - Stage bilingue (3 jours) à Paris du 20 au 22.05.2023 - copie
created: 2024-02-26 18:20:35.455621
edited: 2024-02-26 18:20:35.455635
topic_id: _admin
tag: invitations
author: MSParis
status: brouillon
body:
  <p><img src="static/img/ni_su_paris.jpg" alt="Ni Su Triet Nhu" width="500" class="img-responsive center-block d-block mx-auto" />
  <br>
  <br></p>

  Hội Thiền Tánh Không Paris xin kính mời các Anh Chị tham dự **Khoá Tu Thiền** dưới sự hướng dẫn của **Ni sư Thích nữ Triệt Như**, từ Thiền viện Hoa Kỳ sang :

  <h2 class="text-center"><b>Khóa Tu Thiền</b><br>
  <b>Thứ bảy 20 đến thứ hai 22.05.2023</b></h2>
  <p class="text-center"><b>từ 09g00 đến 17g00 tại Đạo tràng Paris</b></p>

  **Nội dung Khoá Tu Thiền :**

  * Chương trình giảng dạy cũng như thực tập đều phù hợp với mọi trình độ, từ Căn Bản đến Bát Nhã.
  * Ban dịch thuật sẽ đảm bảo phần chuyển ngữ Việt-Pháp

  Địa chỉ Đạo tràng :  
  116 bd Maréchal Foch  
  93160 NOISY LE GRAND  

  * Tham gia chi phí **150 € (3 ngày)**, **100 € (3 ngày) cho sinh viên**
  * Sẽ có cơm chay buổi trưa và trà bánh lúc giải lao
  * Đạo tràng có thể lo chỗ ngủ cho những thiền sinh ở xa. Ăn tối tự túc.

  * **Xin ghi tên với ban tổ chức (contact@meditation-sunyata.paris)** trước ngày **20.04.2023**

  Chúng tôi mong được sự tham gia đông đảo của tất cả các bạn thiền sinh và **xin anh chị nhớ ghi tên sớm**.

  **Hội Thiền Tánh Không Paris**  
  [https://meditation-sunyata.paris](https://meditation-sunyata.paris)

  <hr>
  <br>
  <br>

  L'association Méditation SUNYATA Paris organisera un **Stage de Méditation bouddhique** sous la direction de **La Vénérable Bhikkhuni Triệt Như** :

  <h2 class="text-center"><b>Stage de Méditation bouddhique</b><br>
  <b>Samedi 20 au lundi 23 mai 2023</b></h2>
  <p class="text-center"><b>de 09h00 à 17h00 au siège de l'association</b></p>

  **Programme :**

  * Le programme d'enseignement et de pratique est adapté pour tous niveaux, de débutant à avancé.
  * Une traduction simultanée sera assurée par notre équipe de traducteurs
   

  Adresse de notre sìège :  
  116 bd Maréchal Foch  
  93160 NOISY LE GRAND  

  * PAF **150 € (les 3 jours)**, **100 € (les 3 jours) pour les étudiants**
  * Un déjeuner végétarien sera servi à midi et un goûter pendant les pauses
  * Un hébergement sur place est possible pour les personnes venant de loin. La réservation est obligatoire. 
  * **Veuillez vous inscrire auprès du comité d'organisation, par email (contact@meditation-sunyata.paris)** avant le 20.04.2023

  Nous comptons vivement sur votre participation et **vous remercions de réserver le plus tôt possible**.

  **L’association Méditation Sunyata Paris**  
  [https://meditation-sunyata.paris](https://meditation-sunyata.paris)

  ***

  ### Liste des inscrits - Danh sách ghi tên

  1. Đức Vân
  1. Kim Long
  1. Minh Chánh
  1. Minh Diệu
  1. Minh Lài
  1. Minh Y
  1. Mộng Hoàn
  1. Nhất Hoà
  1. Như Thanh
  1. Phương Quê
  1. Quang Khôi
  1. Quang Triết 
  1. Tâm Hỉ 
  1. Tâm Liên
  1. Từ Phổ
  1. Tuệ Tỉnh
  1. Heidrun (+ hébergement)
  1. Minh Viên (+ hébergement)
  1. Tâm Minh (+ hébergement)
  1. Thu (+ hébergement)
  1. Tuyết Mai (+ hébergement)
  1. Françoise (2j Sam+Dim)
  1. Tâm Hiếu (2j Sam+Dim)
  1. Tâm Lộc (2j Sam+Dim)
  1. Ngọc Hương (1j Sam)
  1. Tâm Đức (1j Sam)
  1. Stephanie Bùi (1j Dim)


  ***


title: Journée de méditation, dimanche 25.02.2024 - copie
created: 2024-02-28 17:47:56.320444
edited: 2024-02-28 17:47:56.320456
topic_id: _admin
tag: invitations
author: MSParis
status: brouillon
body:
  <p class="text-center"><img src="static/img/dao_trang2_vignette.jpg" alt="image" /></p>

  Kính mời quý anh chị thiền sinh đến tham gia :

  <h2 class="text-center">Sinh hoạt Đạo Tràng</h2>
  <p class="text-center text-danger"><b>Chủ nhật 25 tháng 2 năm 2024</b><br>
  <b>từ 09g00 đến 16g30 tại Đạo tràng Paris</b>
  </p>

  **Chương trình của buổi Sinh Hoạt như sau :**

  * 09g00 : Tiếp đón
  * 09g15 : Khí công
  * 10g00 : **Thiền hành, tọa thiền, chia sẻ kinh nghiệm**
  * 12g00 : Thọ trai
  * 14g00 : **Thiền hành, tọa thiền, chia sẻ kinh nghiệm**
  * 16g30 : Bế mạc, dọn dẹp

  Địa chỉ Đạo tràng :  
  116 bd Maréchal Foch  
  93160 NOISY LE GRAND  

  * Sẽ có tổ chức bữa cơm trưa chay. Tham gia chi phí 14 €.
  * **Xin ghi tên với ban tổ chức (contact@meditation-sunyata.paris)**
  * **Thời hạn chót để ghi tên : ngày thứ năm 22/02/2024**

  Chúng tôi mong được sự tham gia đông đảo của tất cả các bạn thiền sinh và xin anh chị nhớ ghi tên sớm.

  **Hội Thiền Tánh Không Paris**  
  [https://meditation-sunyata.paris](https://meditation-sunyata.paris)

  <hr>

  Nous vous invite cordialement à participer à la 

  <h2 class="text-center">Journée de méditation</h2>
  <p class="text-center text-danger"><b>Dimanche 25 Février 2024</b><br>
  <b>de 09h00 à 16h30 au siège de l'association</b></p>

  **Programme de la journée :**

  * 09h00 : Accueil
  * 09h15 : Qi Gong 
  * 10h00 : **Marche méditative, méditation assise, partage des expériences**
  * 12h30 : Repas végétarien
  * 14h00 : **Marche méditative, méditation assise, partage des expériences**
  * 16h30 : Rangement et fin

  Adresse de notre sìège :  
  116 bd Maréchal Foch  
  93160 NOISY LE GRAND  

  * Un déjeuner végétarien sera organisé, PAF 14 €. 
  * **Veuillez vous inscrire par email (contact@meditation-sunyata.paris) avant le jeudi 22 février 2024**

  Nous comptons vivement sur votre participation et vous remercions de confirmer votre présence.

  **L’association Méditation Sunyata Paris**  
  [https://meditation-sunyata.paris](https://meditation-sunyata.paris)


  ***
  ### Liste des inscrits - Danh sách ghi tên

  1. Minh Y
  1. Quang Đạo
  1. Tâm Hỉ 
  1. Nhất Hoà
  1. Kim Long
  1. Từ Phổ
  1. Quang Triết
  1. Hồng Thuý
  1. Chánh Tâm
  1. Anh Ngọc Châu 
  1. Minh Chánh
  1. Như Thanh
  1. Anh Thái

  <!--
  ### Liste des réponses en attente

  1. Phương Quế
  1. Minh Viên
  1. Anh Quí
  1. Huệ Thông
  1. Anh Danh
  1. SC Tiềm Như
  1. Françoise
  1. Véronique
  1. Kim Sơn
  1. Ngọc Hương
  1. Chị Sáng
  1. Dung
  1. Tuệ Tịnh
  1. Tâm Định

  -->


title: Không có cổng nào
created: 2024-03-07 23:19:25.000000
edited: 2024-03-10 09:15:31.242832
topic_id: tu_hoc
tag: CanBan
author: Triệt Như
status: publié
creator: phuoc
editor: phuoc
body:
  <h2 class="text-center">KHÔNG CÓ CỔNG NÀO</h2>
  <br>
  <p align="center">
  <img src="https://tanhkhong.org/images/file/U_uWSoW52wgBALZ0/w600/khongcocongnao.jpg" class="img-responsive">
  </p>
  <br>


  Qua loạt bài thảo luận về những phương cách thực hành Thiền phổ thông: Giới, Quán, Tuệ và Định vừa qua, chúng ta nhận ra có những điểm khác biệt giữa chúng, cho nên Phật và Tổ mới phân loại, như thế nào là Giới, hay là Quán, là Định hay là Tuệ.

  Tuy nhiên mình cũng thấy chúng có chỗ tương đồng. Đó là tất cả đều đặt nền tảng trên cái Biết, cũng là cái Tâm. Mình nói một chữ Tâm thôi, có nghĩa là cái tâm gốc của mình, ban sơ, nguyên chất. Mình cũng nói một chữ Biết, cái Biết lóe sáng đầu tiên qua giác quan, trong sáng, tĩnh lặng, trung thực, tự nhiên, khách quan.

  Như vậy, các phương cách tu tập đều lưu xuất từ cái Tâm này, đều sử dụng cái Biết này thì mới hiển lộ những tiến trình phát huy trí tuệ tâm linh.

  Trong thực tế, mỗi người chúng ta căn cơ khác nhau, có người nhiều nhiễm bụi đời, có người ít bị ô nhiễm, nên Phật và Tổ phải diễn bày ra cụ thể nhiều con đường tu học. Rất nhiều giới để gìn giữ, nhiều điều luật để xử phạt người sai phạm, nhiều sự thật của cuộc đời phải hiểu để sống thuận theo, phải giữ tâm bình thản trước những sóng gió thay đổi của thế gian. Tất cả những phương cách đó đều do hoàn cảnh mà thiết lập nên, chúng ta có thể tạm xem là tục đế bát nhã, là phương tiện, là con đường hay là pháp môn tu. Pháp môn thì có rất nhiều, ai thích hợp cái nào thì tu học theo cái đó, miễn là mỗi người thành tâm, kiên trì thì cũng sẽ có kết quả tốt như nhau.

  Từ xưa tới nay, đa số chúng ta đều theo phương hướng tu học này, từng bước tiến lên, có thứ lớp, khi thì trình bày tổng quát, khi thì trình bày chi tiết rõ ràng.

  Tổng quát như con đường của:

  - Giới- Định- Tuệ,

  - Văn- Tư- Tu,

  Chi tiết hơn một chút như:

  - **Tín - Tấn - Niệm - Định - Tuệ** với 2 mức độ: Tín căn - Tấn căn - Niệm căn - Định căn - Tuệ căn và Tín lực - Tấn lực - Niệm lực - Định lực - Tuệ lực.

  - **Bát chánh đạo**: Chánh tri kiến, Chánh tư duy, Chánh ngữ, Chánh nghiệp, Chánh mạng, Chánh tinh tấn, Chánh niệm, Chánh định.

  - **Thất giác chi**: Niệm giác chi, Trạch pháp giác chi, Tinh tấn giác chi, Hỷ giác chi, Khinh an giác chi, Định giác chi, Xả giác chi.

  Chi tiết tỉ mỉ và hệ thống rõ ràng như:

  - **Tứ niệm xứ**: thân- thọ- tâm- pháp

  - **Bài Đại Kinh Xóm Ngựa** dạy nhiều giai đoạn như:

      * hạnh tàm quí
      * thân hành, khẩu hành, ý hành, mạng căn đều thanh tịnh.
      * tiết độ ăn uống
      * chú tâm cảnh giác
      * chánh niệm tỉnh giác.
      * đoạn trừ 5 triền cái
      * 4 tầng thiền
      * ba minh
      * bậc A la hán

  Trên đây chúng ta chỉ đưa ra một số thí dụ điển hình những phương thức tu tập có thứ lớp rõ ràng, thường thích hợp với đa số người bình thường. Cho tới khi chúng ta kinh nghiệm tâm trở nên thuần, tương đối không dính mắc vào thế gian nhiều nữa, mà chúng ta chỉ quay vào bên trong chính thân và tâm của mình thôi. Quan sát nó đang như thế nào, cảm thọ hay ý nghĩ khởi lên rồi tan biến, tâm tĩnh lặng ra sao?

  Bây giờ chúng ta từ lần cảm nhận tâm nhẹ nhàng, trong sáng, không có pháp ác hay bất thiện khởi lên. Tâm sẽ tĩnh lặng, trống rỗng, sâu thẫm hơn nữa. Và rồi tâm sẽ phát huy năng lực tự nhiên của nó: nhận biết tức khắc đối tượng không thông qua suy nghĩ hay suy đoán, mình xem như là trực giác, biết tức khắc và chính xác, có khi biết trước thời gian hay vượt cả không gian. Tâm không còn phân biệt ta và người, nó đã có cái thấy bình đẳng, đồng thời cái ngã tan biến.

  Không còn băn khoăn lo nghĩ nữa, tâm và thân nhẹ nhàng, sức khỏe phục hồi, hài hòa. Gia đình cũng hài hòa, cộng đồng sống bình an.  

  Trải qua một chặng đường dài, tu học, thực hành kiên nhẫn, chúng ta mới có kinh nghiệm cái Tâm thật của chính mình. Bây giờ mới biết cái tâm đó quả thật là của mình, tự bao giờ nó vẫn có đó. Mình chỉ buông hết những cái gì của cuộc đời mang tới, như tài sắc danh thực thùy…tự nhiên cái chân tâm hiển lộ ra thôi. Những pháp ác, như tham sân si, cũng từ thế gian khiến ta dính mắc, chúng nó không có trong chân tâm. Mỗi phút giây sống, mình luôn quan sát tâm mình, không có niệm tham ái khởi lên, thì biết tâm cũng không có niệm sân và si.

  Bước này chúng ta tỉnh thức bằng trí tuệ, hiểu biết hết thảy 6 căn, 6 trần và 6 thức làm thành nên hiện tượng thế gian, đều là hữu vi, có sanh ra thì có chuyển hóa, có diệt mất, lại có tái sanh. Bản thể của thế gian là trống rỗng, trống không, là như huyễn mà thôi. Tuệ trí này là năng lực khiến tâm xa rời dính mắc tất cả thế gian, bấy giờ mới an trú chánh niệm Như Vậy.

  Khi mình có tuệ trí thông suốt bản thể thế gian rồi thì không còn con đường, không cần pháp môn, không còn thấy có cổng nào nữa. Mình thực sự đang ở trong nhà của mình, tự thuở nào cho tới bây giờ.

  Thiền viện, 17- 9- 2023

  **TN**

  NGUỒN : [Triệt Như - Tiếng Hát Giữa Trời - 41 KHÔNG CÓ CỔNG NÀO, tanhkhong.org](https://tanhkhong.org/a3860/triet-nhu-tieng-hat-giua-troi-bai-41-khong-co-cong-nao)


title: Par aucune porte
created: 2024-03-09 16:27:45.000000
edited: 2024-03-23 22:15:42.645292
topic_id: enseignement
tag: deBase
author: Triệt Như
status: publié
creator: phuoc
editor: phuoc
body:
  <h2 class="text-center">Par aucune porte</h2>
  <br>
  <p align="center">
  <img src="static/img/la_porte_aucune.png" class="img-responsive">
  </p>
  <br>


  A travers la série de discussions sur les pratiques courantes de la méditation : [par la Vertu](/blog/191/par-la-porte-de-la-vertu-%2528sila%2529), [par la Contemplation](/blog/195/par-la-porte-de-la-contemplation), [par la Sagesse](/blog/193/par-la-porte-de-la-sagesse) et [par le Samadhi](/blog/198/par-la-porte-du-samadhi), nous réalisons qu'il existe des différences entre elles. C'est pourquoi le Bouddha et les patriarches classent ces pratiques dans différentes catégories sous des noms différents.

  Cependant, nous avons vu également qu'elles ont toutes un point commun. Elles sont toutes basées sur la connaissance, sur le mental. J'utilise ici le seul mot "mental", qui signifie notre mental originel, primitif et pur. J'utilise aussi le mot connaissance, qui est la première lueur de connaissance à travers nos sens, une connaissance pure, calme, précise, naturelle et objective.

  Ainsi, toutes les méthodes de pratique émanent de ce mental et utilisent cette connaissance pour révéler les processus de développement de la sagesse spirituelle.

  En réalité, chacun de nous a une prédisposition différente, est plus ou moins pollué par les poussières de la vie. C'est pourquoi le Bouddha et les Patriarches ont dû mettre en évidence de nombreuses voies de pratique. Ils ont dicté de nombreux préceptes à respecter, de nombreuses lois pour réprimer les contrevenants, ont révélé de nombreuses vérités de la vie à comprendre pour s'y conformer et garder un mental serein face aux tempêtes et aux changements du monde. Toutes ces méthodes sont dictées par les circonstances. Nous pouvons temporairement les considérer comme des vérités conventionnelles, comme des moyens, comme des chemins ou comme des méthodes de pratique. Parmi ces nombreuses méthodes, chacun de nous doit choisir l’approche la plus appropriée afin de mieux l'étudier et de la pratiquer. Avec de la sincérité et de la persévérance, tous obtiendront les mêmes résultats bénéfiques.

  Depuis toujours, la plupart d'entre nous ont emprunté cette direction de la pratique, progressant étape par étape, niveau par niveau, en suivant tantôt des présentations générales, tantôt des présentations détaillées et précises.

  Les présentations générales comme la voie de :

  - **La Vertu** (Sila) - **Le Samadhi** - **La Sagesse** (Prajna)

  - **Etudier les Ecrits - Saisir leurs sens - Appliquer**

  Les présentations un peu plus détaillées comme :

  - **Les 5 facultés de contrôle** (indriya) : La Confiance - L'Effort - L'Attention - La Concentration - La Sagacité qui peuvent être établis dans 2 niveaux d'équilibre : la base et la force.

  - **Le chemin octuple**: La compréhension juste, La pensée juste, La parole juste, L’action juste, Le moyen d’existence juste, L’effort juste, L’attention juste, La concentration juste.

  - **Les 7 facteurs d’éveil**: L'Attention, L'Investigation dans la réalité, L'Effort, L'Enthousiasme (joie), Le Calme, La Concentration, L'Équanimité.

  Les présentations très détaillées et systémiques comme :

  <ul>
  <li>
  <p><strong>Les 4 fondements de l'attention</strong>: sur le Corps - sur les Sensations - sur la Conscience - sur les Phénomènes physiques et mentaux</p>
  </li>
  <li>
  <p><a href="https://www.buddha-vacana.org/fr/sutta/majjhima/mn039.html"><strong>Le grand discours à Assapoura</strong></a> qui enseigne de nombreuses étapes telles que:</p>
  <ul>
  <li>cultiver la vertu pure</li>
  <li>purifier la pensée, les paroles, les actes</li>
  <li>modérer son alimentation</li>
  <li>avoir une présence éveillée</li>
  <li>être en Pleine conscience</li>
  <li>éliminer les 5 obstacles</li>
  <li>pratiquer les 4 niveaux de Samadhi</li>
  <li>réaliser la Triple Connaissance</li>
  <li>atteindre l’état d’Arahant</li>
  </ul>
  </li>
  </ul>

  Nous donnons ci-dessus quelques exemples typiques de méthodes de pratique qui sont classées dans une hiérarchisation claire, beaucoup plus adaptées à la majorité des gens ordinaires. Nous devrions les suivre assidûment jusqu'à ce que nous fassions l'expérience d'un mental apaisé (ou docile), relativement détaché du monde, tourné uniquement vers l'intérieur de notre propre corps et de notre mental. Nous observerons comment est notre mental, comment les émotions ou les pensées apparaissent puis disparaissent, à quel point notre mental reste-t-il calme ?

  Désormais, nous sentons que notre mental devient de plus en plus léger et clair. Aucun dharma mauvais ou malsain ne surgit. Notre mental sera de plus en plus calme, plus vide et plus profond. Et puis, il développera sa capacité naturelle : reconnaître immédiatement l'objet sans penser ni deviner, que nous considérons comme de l'intuition, une connaissance immédiate et précise, parfois au-delà du temps et de l'espace présents. Notre mental ne fait plus de distinction entre nous et les autres. Il a une vision égalitaire et en même temps l’égo disparaît.

  Fini les anxiétés et les soucis, l'esprit et le corps sont légers, la santé retrouvée et harmonieuse. La famille est également harmonieuse, l'entourage vit paisiblement.

  Seulement après un long et patient chemin d’étude et de pratique que nous pourrons faire l’expérience de notre propre Véritable mental. Maintenant, nous savons que ce mental est bien le nôtre, il a toujours été là. Avec l'abandon de tout ce que la vie nous apporte, comme la richesse, la beauté, la gloire et la fortune, naturellement notre mental véritable apparaîtra. Les mauvais dharmas, tels que l'avidité, la colère et l'ignorance, proviennent également du monde extérieur et nous enchaînent mais ils ne sont pas présents dans le véritable mental. À chaque instant de la vie, nous observons en permanence notre esprit. Si aucune pensée de désir ne surgit, alors nous savons que notre esprit n'a pas non plus de pensées colériques ou confuses.

  A ce stade, nous nous éveillons par la sagesse. Nous sommes conscients que les 6 sens, les 6 contacts et les 6 consciences qui composent les phénomènes du monde, sont tous conditionnés. S’il y a la création, il y aura la transformation, s’ensuivra la destruction, puis la renaissance. La nature du monde est vide, est vacuité. Ce n'est juste qu'une illusion. Cette sagesse nous donne la capacité de séparer notre mental de tout attachement au monde. Ce n’est qu’alors que l’on peut demeurer dans la conscience "Ainsi".

  Lorsque nous possédons la sagesse et la perspicacité pour reconnaître la nature du monde, alors il n’y a plus de chemin, plus besoin de dharma, plus de portes à ouvrir. Nous vivons vraiment dans notre maison spirituelle qui existe depuis toujours en nous.

  Monastère Sunyata, 17- 9- 2023

  **TN**

  NGUỒN : [Triệt Như - Tiếng Hát Giữa Trời - 41 KHÔNG CÓ CỔNG NÀO, tanhkhong.org](blog/201/khong-co-cong-nao)

  Traduit par **Nhất Hòa**, relu par **Hồng Thuý**


title: Journée de méditation, dimanche 10.03.2024 - copie
created: 2024-03-25 15:39:32.723230
edited: 2024-03-25 15:39:32.723240
topic_id: _admin
tag: invitations
author: MSParis
status: brouillon
body:
  <p class="text-center"><img src="static/img/dao_trang2_vignette.jpg" alt="image" /></p>

  Kính mời quý anh chị thiền sinh đến tham gia :

  <h2 class="text-center">Sinh hoạt Đạo Tràng</h2>
  <p class="text-center text-danger"><b>Chủ nhật 10 tháng 3 năm 2024</b><br>
  <b>từ 09g00 đến 16g30 tại Đạo tràng Paris</b>
  </p>

  **Chương trình của buổi Sinh Hoạt như sau :**

  * 09g00 : Tiếp đón
  * 09g15 : Khí công
  * 10g00 : **Thiền hành, tọa thiền, chia sẻ kinh nghiệm**
  * 12g00 : Thọ trai
  * 14g00 : **Thiền hành, tọa thiền, chia sẻ kinh nghiệm**
  * 16g30 : Bế mạc, dọn dẹp

  Địa chỉ Đạo tràng :  
  116 bd Maréchal Foch  
  93160 NOISY LE GRAND  

  * Sẽ có tổ chức bữa cơm trưa chay. Tham gia chi phí 14 €.
  * **Xin ghi tên với ban tổ chức (contact@meditation-sunyata.paris)**
  * **Thời hạn chót để ghi tên : ngày thứ năm 07/03/2024**

  Chúng tôi mong được sự tham gia đông đảo của tất cả các bạn thiền sinh và xin anh chị nhớ ghi tên sớm.

  **Hội Thiền Tánh Không Paris**  
  [https://meditation-sunyata.paris](https://meditation-sunyata.paris)

  <hr>

  Nous vous invite cordialement à participer à la 

  <h2 class="text-center">Journée de méditation</h2>
  <p class="text-center text-danger"><b>Dimanche 10 Mars 2024</b><br>
  <b>de 09h00 à 16h30 au siège de l'association</b></p>

  **Programme de la journée :**

  * 09h00 : Accueil
  * 09h15 : Qi Gong 
  * 10h00 : **Marche méditative, méditation assise, partage des expériences**
  * 12h30 : Repas végétarien
  * 14h00 : **Marche méditative, méditation assise, partage des expériences**
  * 16h30 : Rangement et fin

  Adresse de notre sìège :  
  116 bd Maréchal Foch  
  93160 NOISY LE GRAND  

  * Un déjeuner végétarien sera organisé, PAF 14 €. 
  * **Veuillez vous inscrire par email (contact@meditation-sunyata.paris) avant le jeudi 07 mars 2024**

  Nous comptons vivement sur votre participation et vous remercions de confirmer votre présence.

  **L’association Méditation Sunyata Paris**  
  [https://meditation-sunyata.paris](https://meditation-sunyata.paris)

  ***
  ### Liste des inscrits - Danh sách ghi tên
  1. Minh Y
  1. Quang Đạo
  1. Tâm Hỉ 
  1. Nhất Hoà
  1. Kim Long
  1. Quang Triết
  1. Phương Quế
  1. Hồng Thuý
  1. Minh Chánh
  1. Như Thanh
  1. Françoise
  1. Chánh Tâm
  1. Anh Thái
  1. Tâm Định

  <!--

  ### Liste des réponses en attente

  1. Anh Ngọc Châu 
  1. Từ Phổ
  1. Minh Viên
  1. Anh Quí
  1. Huệ Thông
  1. Anh Danh
  1. SC Tiềm Như
  1. Véronique
  1. Kim Sơn
  1. Ngọc Hương
  1. Chị Sáng
  1. Dung
  1. Tuệ Tịnh

  -->


title: Photos des retraites à Vaumarcus
created: 2024-04-02 16:40:31.000000
edited: 2024-04-11 21:25:35.334096
topic_id: pratique
tag: témoignages
author: Nhất Hòa
status: brouillon
creator: phuoc
editor: phuoc
body:
  <h2 class="text-center">Retraite à Vaumarcus, Suisse - août 2022</h2>
  <p align="center"><img src="https://tanhkhong.org/images/file/qoiIWReb2ggBAE4f/kysu-duhoa-thuysy-19.jpg" class="img-responsive"></p>
  <p align="center"><img src="https://tanhkhong.org/images/file/v5JVWheb2ggBAM5h/kysu-duhoa-thuysy-20.jpg" class="img-responsive"></p>
  <p align="center"><img src="https://tanhkhong.org/images/file/f3_oWxeb2ggBAJdR/kysu-duhoa-thuysy-22.jpg" class="img-responsive"></p>
  <hr>
  <h2 class="text-center">Retraite à Vaumarcus, Suisse - août 2017</h2>
  <p align="center"><img src="static/classes/retraite_Vaumarcus_2017_aout.jpg" class="img-responsive"</p>


title: Photos des stages de méditation à Noisy-le-Grand
created: 2024-04-02 19:22:31.000000
edited: 2024-04-11 19:20:20.301040
topic_id: pratique
tag: témoignages
author: Nhất Hòa
status: brouillon
editor: phuoc
body:
  <h2 class="text-center">Stage à Noisy-le-Grand, mai 2023</h2>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2023_mai.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2023_mai_12.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2023_mai_14.JPG" class="img-responsive"</p>

  <h2 class="text-center">Stage à Noisy-le-Grand, septembre 2022</h2>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2022_sept.jpg" class="img-responsive"</p>

  <h2 class="text-center">Stage à Noisy-le-Grand, septembre 2021</h2>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2021_sept.JPG" class="img-responsive"</p>

  <h2 class="text-center">Stage à Noisy-le-Grand, mars 2020</h2>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2020_mars.JPG" class="img-responsive"</p>

  <h2 class="text-center">Stage à Noisy-le-Grand, juillet 2019</h2>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2019_juillet.JPG" class="img-responsive"</p>

  <h2 class="text-center">Stage à Noisy-le-Grand, mai 2019</h2>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2019_mai.JPG" class="img-responsive"</p>

  <h2 class="text-center">Stage à Noisy-le-Grand, septembre 2017</h2>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2017_sept_cb.jpg" class="img-responsive"</p>
  <p class="text-center">Stage de méditation, Niveau de base</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2017_sept_cb2.jpg" class="img-responsive"</p>

  <h2 class="text-center">Stage à Noisy-le-Grand, mai 2015</h2>

  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2015_mai_bn2a.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p class="text-center">La vénérable Triêt Nhu avec les stagiaires, Niveau Prajna 2</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2015_mai_bn2b.JPG" class="img-responsive"</p>

  <h2 class="text-center">Journée de méditation à Linh Son, Ivry-sur-Seine, mai 2015</h2>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2015_mai_linhson1.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2015_mai_linhson2.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2015_mai_linhson3.JPG" class="img-responsive"</p>

  <h2 class="text-center">Stage à Noisy-le-Grand, mai 2013</h2>

  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2013_mai_9.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p class="text-center">La vénérable Triêt Nhu avec les stagiaires, Niveau Prajna 3</p>

  <h2 class="text-center">Stage à Noisy-le-Grand, mai 2012</h2>

  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2012_mai_bn3.JPG" class="img-responsive"</p>

  <h2 class="text-center">Stage à Noisy-le-Grand, mai 2011</h2>

  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2011_mai_cb.jpg" class="img-responsive"</p>
  <p class="text-center">Le maître Thông Triêt et la vénérable Triêt Nhu avec les inscrits, Niveau de base</p>

  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2011_mai_cb2.jpg" class="img-responsive"</p>
  <p class="text-center">Mesures des ondes cérébrales pendant la méditation</p>

  <h2 class="text-center">Stage à Noisy-le-Grand, juin 2010</h2>

  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2010_juin_cb.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p class="text-center">La vénérable Triêt Nhu avec les inscrits, Niveau de base</p>

  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2010_juin_bn1.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p class="text-center">La vénérable Triêt Nhu avec les stagiaires, Niveau Prajna 1</p>

  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2010_juin_bn1b.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p class="text-center">Le maître Thông Triêt avec les stagiaires</p>

  <h2 class="text-center">Accueil Vénérable Thông Phuong à Noisy-le-Grand, septembre 2009</h2>
  <p align="center"><img src="static/classes/thong-phuong_Noisy_2009_sept.JPG" class="img-responsive"</p>

  <h2 class="text-center">Stage à Noisy-le-Grand, mai 2009</h2>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2009_mai_cb3.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p class="text-center">Le maître Thông Triêt avec les inscrits au Niveau de base</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2009_mai_cb2.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p class="text-center">Le maître Thông Triêt avec les stagiaires et les auditeurs libres</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2009_mai_cb1.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p class="text-center">Le maître Thông Triêt avec les stagiaires du Prajna 3</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2009_mai_bn3c.jpg" class="img-responsive"</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2009_mai_bn3d.jpg" class="img-responsive"</p>
  <p class="text-center">Journée de méditation à Vincennes, mai 2009</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/stage_Noisy_2009_mai_bn3b.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/retraite_Noisy_2009_mai_bn3.JPG" class="img-responsive"</p>


title: BN4_05. Satipatthana sutta (Partie 1, 2 et 3)
created: 2024-04-08 23:11:21.000000
edited: 2024-04-13 16:09:46.384750
topic_id: enseignement
tag: Prajna4
author: Triệt Như
status: privé
editor: phuoc
body:
  <h3 align="center">VIDEOS</h3>

  <p align="center">
  <span class="glyphicon glyphicon-facetime-video"></span><br>
  <a href="https://www.youtube.com/watch?v=pqzTpBh0jfk">Satipatthana sutta (Partie 1)</a><br>
  <b>Contemplation du corps dans le corps</b><br>
  Traduit et sous-titré en français par Marc Giang, relu par Bùi Phương Trâm.<br>
  <br>
  <span class="glyphicon glyphicon-facetime-video"></span><br>
  <a href="https://www.youtube.com/watch?v=EB6iHdRzcgQ">Satipatthana sutta (Partie 2)</a><br>
  <b>Contemplation des sensations, de l'esprit, des phénomènes</b><br>
  Traduit en français par Tuệ Tỉnh, relu et sous-titré par Marc Giang.<br>
  <br>
  <span class="glyphicon glyphicon-facetime-video"></span><br>
  <a href="https://www.youtube.com/watch?v=l1vMiDvngZs">Satipatthana sutta (Partie 3)</a><br>
  <b>Conclusion et résumé de la méthode de pratique du sutra Maha Satipatthana</b><br>
  Traduit en français par Tuệ Tỉnh, relu et sous-titré par Marc Giang.
  </p>

  <h3 align="center">DOCUMENTS</h3>

  <p align="center">
  <span class="glyphicon glyphicon-file"></span><br>
  <a href="http://www.canonpali.org/tipitaka/suttapitaka/majjhima/mn010.html">Satipatthana Sutta</a><br>
  — Les établissements de l'attention —<br>
  Le Grand discours sur l'établissement de l'attention (Satipatthana Sutta) est un texte fondamental de la tradition Theravada qui expose en détail ce que le Bouddha décrit comme la voie la plus directe menant à Nibbāna. Ce long discours décrit les instructions relatives aux différentes pratiques de méditation recommandées par le Bouddha.
  </p>


title: Photos de la retraite au CREPS
created: 2024-04-11 19:29:15.000000
edited: 2024-04-11 20:17:38.370634
topic_id: pratique
tag: témoignages
author: Nhất Hòa
status: brouillon
editor: phuoc
body:
  <h2 class="text-center">Retraite au CREPS, mai 2011</h2>

  <p align="center"><img src="static/classes/retraite_creps_2011_mai4.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/retraite_creps_2011_mai2.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/retraite_creps_2011_mai3.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/retraite_creps_2011_mai1.JPG" class="img-responsive"</p>


title: Photos des évènements spéciaux
created: 2024-04-11 20:19:52.000000
edited: 2024-04-11 21:12:29.755901
topic_id: pratique
tag: témoignages
author: Nhất Hòa
status: brouillon
editor: phuoc
body:
  <h2 class="text-center">Formation des enseignants, Californie - octobre 2013</h2>
  <p align="center"><img src="static/classes/giao-tho_cali_2013_oct1.jpg" class="img-responsive"</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/giao-tho_cali_2013_oct2.jpg" class="img-responsive"</p>

  <h2 class="text-center">Fête du Vesak, Pagode de Vincennes - mai 2013</h2>
  <p align="center"><img src="static/classes/phat-dan_vincennes_2013_mai.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/phat-dan_vincennes_2013_mai2.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/phat-dan_noisy_2013_mai.JPG" class="img-responsive"</p>

  <h2 class="text-center">Visite du vénérable Thông Phuong à Noisy-le-Grand, septembre 2009</h2>
  <p align="center"><img src="static/classes/thong-phuong_Noisy_2009_sept1.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/thong-phuong_Noisy_2009_sept3.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/thong-phuong_Noisy_2009_sept4.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/thong-phuong_Noisy_2009_sept5a.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/thong-phuong_Noisy_2009_sept5b.JPG" class="img-responsive"</p>
  <p align="center"><img src="static/classes/thong-phuong_Noisy_2009_sept6.JPG" class="img-responsive"</p>


title: BN4_04. Mahaparinibbana sutta (partie 7 et 8)
created: 2024-04-13 16:10:09.000000
edited: 2024-04-13 16:14:00.783132
topic_id: enseignement
tag: Prajna4
author: Triệt Như
status: privé
editor: phuoc
body:
  <h3 align="center">VIDEOS</h3>

  <p align="center">
  <span class="glyphicon glyphicon-facetime-video"></span><br>
  <a href="https://www.youtube.com/watch?v=6r8OwyV4c7U">Mahaparinibbana sutta (partie 7)</a><br>
   L'entrée du Bouddha dans le Nirvana, le peuple de Kusinara, les Mallas préparent le corps du Bouddha selon des rites solennels, l'arrivée à Kusinara du Vénérable Mahàkassapa et de sa délégation, la cérémonie de crémation du Bouddha, la distribution des reliques du Bouddha.<br>
  Traduit en français par Huệ Thông, relu et sous-titré par Marc Giang.<br>
  <br>
  <span class="glyphicon glyphicon-facetime-video"></span><br>
  <a href="https://www.youtube.com/watch?v=RmsO_tc_UBg">Mahaparinibbana sutta (partie 8)</a><br>
  Synthèse des enseignements du Bouddha Śākyamuni consignés dans le Mahā-parinibbāna sutra.<br>
  Traduit en français et sous-titré par Marc Giang,  relu par Tuệ Tỉnh.
  </p>

  <h3 align="center">DOCUMENTS</h3>

  <p align="center">
  <span class="glyphicon glyphicon-file"></span><br>
  <a href="https://www.buddha-vacana.org/fr/sutta/digha/dn16.html">Mahaparinibbana sutta</a><br>
  — Le grand discours sur le Parinibbāna du Bouddha —<br>
  Le récit des derniers instants du Bouddha, formant le plus long sutta des Tipiṭakas. Celui-ci rappelle les points les plus importants de son enseignement et donne des instructions spécifiques concernant la pratique de ses disciples qui n'auront pas eu la chance de l'avoir connu personnellement, et donc très utiles à chacun de nous.
  </p>


title: Journée de méditation, dimanche 14.04.2024 - copie
created: 2024-05-03 20:52:35.880940
edited: 2024-05-03 20:52:35.880949
topic_id: _admin
tag: invitations
author: MSParis
status: brouillon
body:
  <p class="text-center"><img src="static/img/dao_trang2_vignette.jpg" alt="image" /></p>

  Kính mời quý anh chị thiền sinh đến tham gia :

  <h2 class="text-center">Sinh hoạt Đạo Tràng</h2>
  <p class="text-center text-danger"><b>Chủ nhật 14 tháng 4 năm 2024</b><br>
  <b>từ 09g00 đến 16g30 tại Đạo tràng Paris</b>
  </p>

  **Chương trình của buổi Sinh Hoạt như sau :**

  * 09g00 : Tiếp đón
  * 09g15 : Khí công
  * 10g00 : **Thiền hành, tọa thiền, chia sẻ kinh nghiệm**
  * 12g00 : Thọ trai
  * 14g00 : **Thiền hành, tọa thiền, chia sẻ kinh nghiệm**
  * 16g30 : Bế mạc, dọn dẹp

  Địa chỉ Đạo tràng :  
  116 bd Maréchal Foch  
  93160 NOISY LE GRAND  

  * Sẽ có tổ chức bữa cơm trưa chay. Tham gia chi phí 14 €.
  * **Xin ghi tên với ban tổ chức qua [phiếu ghi danh](https://forms.gle/SFUyuSm1j8MwhuLe8) này hoặc (contact@meditation-sunyata.paris)**
  * **Thời hạn chót để ghi tên : ngày thứ năm 11/04/2024**

  Chúng tôi mong được sự tham gia đông đảo của tất cả các bạn thiền sinh và xin anh chị nhớ ghi tên sớm.

  **Hội Thiền Tánh Không Paris**  
  [https://meditation-sunyata.paris](https://meditation-sunyata.paris)

  <hr>

  Nous vous invite cordialement à participer à la 

  <h2 class="text-center">Journée de méditation</h2>
  <p class="text-center text-danger"><b>Dimanche 14 avril 2024</b><br>
  <b>de 09h00 à 16h30 au siège de l'association</b></p>

  **Programme de la journée :**

  * 09h00 : Accueil
  * 09h15 : Qi Gong 
  * 10h00 : **Marche méditative, méditation assise, partage des expériences**
  * 12h30 : Repas végétarien
  * 14h00 : **Marche méditative, méditation assise, partage des expériences**
  * 16h30 : Rangement et fin

  Adresse de notre sìège :  
  116 bd Maréchal Foch  
  93160 NOISY LE GRAND  

  * Un déjeuner végétarien sera organisé, PAF 14 €. 
  * **Veuillez vous inscrire par ce [formulaire d'inscription](https://forms.gle/SFUyuSm1j8MwhuLe8) ou par email (contact@meditation-sunyata.paris) avant le jeudi 11 avril 2024**

  Nous comptons vivement sur votre participation et vous remercions de confirmer votre présence.

  **L’association Méditation Sunyata Paris**  
  [https://meditation-sunyata.paris](https://meditation-sunyata.paris)

  ***
  ### Liste des inscrits - Danh sách ghi tên
  1. Minh Y
  1. Quang Đạo
  1. Tâm Hỉ 
  1. Từ Phổ
  1. Kim Long
  1. Huệ Thông
  1. Quang Triết


  <!--
  ### Liste des réponses en attente
  1. Hồng Thuý
  1. Françoise
  1. Minh Chánh
  1. Như Thanh
  1. Chánh Tâm
  1. Anh Thái
  1. Tâm Định
  1. Phương Quế
  1. Nhất Hoà
  1. Anh Ngọc Châu 
  1. Minh Viên
  1. Anh Quí
  1. Anh Danh
  1. SC Tiềm Như
  1. Véronique
  1. Kim Sơn
  1. Ngọc Hương
  1. Chị Sáng
  1. Dung
  1. Tuệ Tịnh

  -->


