diff --git a/html_cleanup/templates/view_log.jinja2 b/html_cleanup/templates/view_log.jinja2 index 7f73462..69bed2e 100644 --- a/html_cleanup/templates/view_log.jinja2 +++ b/html_cleanup/templates/view_log.jinja2 @@ -15,6 +15,8 @@
+Cô +Thiện +
++
++1993, +ở mãi tận Dole, sinh quán của nhà khoa học Louis Pasteur, +vùng Jura cách « kinh đô ánh sáng » đến 360 km, +bố tôi bảo « Cô chú Giao là khách Paris xuống +chơi nhà ». Rồi chỉ một vài lần cô chú ghé +nhà khi thì nghỉ lại một đêm lúc thì dùng cơm với gia +đình rồi lại lên đường đi tiếp sang Thụy Sĩ hay +xuống miền Nam, hai vị « khách Paris » ấy đã +trở thành « Chú Giao, Cô Thiện ». +
++Năm +1996 Cô +Thiện +đưa tôi vào RFI làm việc, kiếm thêm tiền để đi học. +Tôi vẫn thản nhiên với cách xưng hô như ở nhà và gọi +bà phó ban tập Đài Phát Thanh Quốc Tế Pháp là Cô +Thiện. +Ba năm sau cô nhất quyết đóng vai trò « bà mai » +giới thiệu cho tôi một tấm chồng. Về làm dâu, đúng +theo vai vế họ hàng, tôi phải gọi cô « là bà trẻ » +vì cô là vai cô của mẹ chồng. Nhưng tôi vẫn giữ +nguyên hai chữ Cô +Thiện. +
++Cô +về hưu, hai cô cháu vẫn « hẹn hò » một năm +ba bốn lần. Khi thì đi vào viện bảo tàng xem triển lãm, +hay đi xem phim ; lúc thì đi ăn hay uống cà phê trên +Boulevard Saint Germain. Cô cháu chúng tôi có nhiều chuyện +để nói với nhau lắm. Chuyện mình, chuyện xã hội, +chuyện xưa, chuyện nay … +
+Giữa +hai cô cháu là cả một chân tình. Tiếng Pháp có một chữ +mà tôi rất trân trọng là « Tình Bạn-Amitié ». +Trong tiếng Việt tôi không được phép dùng chữ ấy vì +nói như thế là hỗn : Cô +là bề trên, là bạn của bố mẹ, là cấp trên trong công +việc, là vai bà trẻ. Ngày 04/02/2024, sau 8 giờ tôi, hay +tin Cô +Thiện +mất, gọi thế nào liên hệ giữa hai cô cháu chúng tôi +không còn quan trọng nữa. +
++Không +còn quan trọng vì tôi vừa mất một người đã mang lại +cho tôi rất, rất nhiều. Mất một người mà tôi rất, +rất quý. Mất một người mà –lại cũng tiếng Việt, +không cho phép tôi gọi là Mẹ, nhưng Tình +của Cô +Thiện +cho tôi nhiều và đẹp hơn tất cả những gì mà cái vốn +liếng tiếng Việt của tôi cho phép viết ra. Nhưng có lẽ +không cách xưng hô nào thân mật và ý nghĩa hơn là hai +chữ « Cô Thiện ».
+ +
+
+
+
+EM +TÔI
+
+
+
+
+4 +giờ sáng Việt Nam, tôi bỗng choàng thức dậy và mở +email, dù giờ này, vào giờ này vào một đêm +chủ nhật, tôi nghĩ sẽ không có ai dù ở Pháp hay Việt +Nam gửi thư. + +
++Thế +mà có. Tin rất buồn của anh Hà Dương Tường báo tin “ +tim của Thiện đã ngừng đập ”.
++Tôi +bàng hoàng, tim đau nhói, không thể tin được là em đã +bỏ chúng tôi đột ngột, đột ngột ngay cả với em nữa.
++“ Em +không có chị gái, chị có thể làm chị của em được +không ? ” Đó là câu Thiện nói với tôi hơn hai mươi +năm trước, khi hai chị em mới quen nhau. Và Thiện dặn +anh Giao : “ Anh tập trung lo cho bà chị già này đi +thay vì mất thời gian lo những việc linh tinh ”.
++Hai +câu ấy đã đủ nói lên tấm lòng của Thiện đối với +tôi, một tấm lòng thuỷ +chung, lặng lẽ, không phô trương nhưng thấm đậm nghĩa +tình.
++12 +năm tôi theo đuổi vụ kiện các +công ty hóa chất Mỹ là 12 năm em luôn ở bên cạnh tôi +âm thầm, không bao giờ lên tiếng, nhưng luôn có mặt khi +tôi cần. Hai năm trước, Thiện gọi bảo cho tôi hai bức +tranh, đem về bán vì lúc đó, tôi không còn tiền để +trả chi phí pháp lý. Số tiền ấy, một nửa tôi trả nợ +toà, một nửa mua hai vé máy bay cho luật sư tháng ba năm +2024 về gặp lãnh đạo Việt Nam thông báo về tiến trình +của vụ kiện. Chính em là người liên hệ với người +mua để khi tranh về thì tiền được trao. Tháng mười +2023, ông bà đi thăm con cháu về, còn dư một số tiền +Việt, em lại cho tôi, nét chữ trên phong bì của Thiện +còn đậm “ để chị lo cho nạn nhân da cam ”. +
++Nghe +tôi đi Thuỵ Sĩ theo lời mời của Hội Thuỵ sĩ - Việt +Nam, Thiện và anh Giao còn đang bệnh không nhẹ, lặng lẽ +mua vé “ để bà ấy không đi một mình ”. Cứ mỗi +Noel hay dịp lễ, Thiện lại gọi tôi đi cùng ông bà, sợ +tôi một mình lẻ loi.
++Em +Thiện của tôi là như vậy đấy. Sôi nổi, quyết đoán, +làm gì cũng lanh lẹ “ vì khi em đi nằm vùng, rồi phụ +trách thiếu nhi nên quen tổ chức rồi ”.
++Gần +đây, Thiện hay nói “ em buông bỏ hết, chuẩn bị ra đi +cho thanh thản, chỉ mong đi trước anh Giao thôi ”.
++Và +hôm nay em đi, đi trước anh Giao như em muốn, đi nhanh chỉ +trong mấy phút bác sĩ chưa kịp mổ để cứu trái tim của +em, cũng chưa kịp cắt cái khối ung thư trong ngực em đáng +lý sẽ thực hiện hai ngày nữa. Em đi nhanh, gọn nhưng em +đã để một khoảng trống vô cùng lớn trong lòng chị, +trong lòng tất cả những bạn bè yêu thương em trên khắp +thế giới, vì khi sinh tiền, em đi đâu cũng nhận được +sự kính trọng, yêu thương của bạn bè đón em, khiến +chị cũng được hưởng lây.
++Thanh +Thiện, em đi thanh thản, chị nhớ em ngàn lần vì cuộc +chiến da cam mà em đã từng sát cánh bên chị vẫn còn +kéo dài, chị càng cần em. +
++Nhưng +trên hết, VÌ EM LÀ EM THANH THIỆN +
+
+
+
+
+ Chị +Tố Nga của em +
+
+
+
+
+ TP +HCM ngày 5 tháng hai năm 2024 +
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+